Pardonpeton!

La vera aspekto de la retejo ne povas por esti korekte rigardata per via retumilo.
La adreso:
Universala Esperanto-Asocio
Nieuwe Binnenweg 176, 3015 BJ Rotterdam, Nederlando
tel.: +31 10 436 1044
faks.: +49 30 364280169
rete: vidu la liston
 
Gazetaraj Komunikoj de UEA
2021  2020  2019  2018  2017  2016  2015  2014  2013  2012  2011  2010  
2009  2008  2007  2006  2005  2004  2003  2002  2001  2000  1999  1998  

N-ro 574 (2015-03-25)
Statistiko 2014: denove pli ol 5000 individuaj membroj

En la aprila numero de la revuo "Esperanto" aperos la oficiala statistiko pri la membraro de UEA en 2014. Laŭ ĝi estis entute 5027 individuaj membroj, t.e. 124 pli multe ol en 2013. Plej multe da individuaj membroj liveris Germanio (462), Brazilo (454), Francio (429), Japanio (326), Usono (269) kaj Nederlando (206).

La plej granda kresko okazis en Brazilo (+77), evidente dank’ al la UK en la najbara Argentino, kie la kongresa efiko estis +27. El la modela varbado fare de la estraranoj Lee Jungkee kaj Martin Schäffer rezultis grava kresko respektive en Korea Respubliko (+60) kaj Meksiko (+39). Same okazis ankaŭ en Ĉinio (+36), kie Trezoro Huang Yinbao ekfunkciis kiel nova energia kotizperanto. Menciindan falon, kvankam nur incidentan pro la fora UK, notis Francio (-40), Rusio (-24) kaj Pollando (-19).

La aligitaj membroj -- t.e. tiuj membroj de la landaj asocioj, kiuj ne estis samtempe individuaj membroj de UEA -- nombris 9789 (-230). Sekve la tuta membraro de UEA, kiu konsistas el la individuaj kaj aligitaj membroj kune, estis 14816 (-106).

449 individuaj membroj de UEA estis samtempe individuaj membroj de ĝia junulara sekcio TEJO. Tio estas 119 pli ol en 2014, tiel ke la kresko de la nombro de individuaj membroj de UEA okazis preskaŭ tute pro la plimultiĝo de junaj membroj. La nombro de junaj aligitaj membroj estis 1477 (-183). La tuta membraro de TEJO do iom ŝrumpis kaj estis 1926 (-64).

La revuo Esperanto havis 2898 pagitajn abonojn (-70) kaj la junulara revuo Kontakto 690 (+89).

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/574a1

N-ro 564 (2015-01-01)
Novjara mesaĝo de la Prezidanto de UEA

Turopintoj kaj turnopunktoj

Ni esperantistoj ŝatas festojn. Mi aprezas tiun econ; ĝi montras ion gravan pri la spirito de la lingvo kaj movado, iajn vivoĝojon kaj dankemon, kiuj certe helpis al ni travivi la lastan defioplenan jarcenton.

Tial estas taŭge malfermi ĉi tiujn jarmalfermajn pensojn per aludo al la 100-a Universala Kongreso, kiu post nur kelkaj monatoj bonvenigos homojn el la tuta mondo al Lillo, Francio. Tiu gaja evento estos ankaŭ la pinto de la Jaro Montevideo 60, okazo por prifieri diversmaniere nian sesdekjaran kunlaboron kun Unesko. Ambaŭrilate, ni havas multajn kaŭzojn por ĝojo, multajn kaŭzojn por dankemo. Pensu nur pri tio, kiom kreskis nia kulturo dum tiuj jardekoj, aŭ kiom pli tutmonda estas nia komunumo, ol ĝi estis en 1905!

Temas do pri festa jaro, jaro animaltiga, kiun bele simbolas la Lilla turopinto en la kongresa emblemo. Sed atendas nin ankaŭ laboro, ĉar ni troviĝas ankoraŭ longe for de niaj revoj kaj aspiroj. Gravas ne nur agnoski la atingitajn pintojn, sed ankaŭ elserĉi la eblajn turnopunktojn, kiuj povus malfermi novajn ŝancojn por niaj lingvo kaj movado.

Tiurilate indas noti, ke 2015 estos grava jaro por Unuiĝintaj Nacioj, kiam diversaj plurjaraj streboj (pri edukado, pri evoluigo, pri klimatŝanĝo) atingos sian kulminon. Interalie, la Jarmilaj Evoluigaj Celoj Jarmilaj Evoluigaj Celoj atingos sian limdaton kaj bezonos renovigon. Temas pri kolekto de la ĉefaj prioritatoj por la UN-sistemo kiel tuto; inter la Jarmilaj Celoj troviĝas i.a. la universaligo de baza edukado, la reduktado de infanaj mortoj kaj la provizado per pura trinkakvo. En la lastaj jaroj, la neceso interkonsenti pri novaj celoj post 2015 spronis vastan debaton pri la prioritataj direktoj de la evoluiga politiko, en kiu rolas konsideroj pri homoj rajtoj, daŭripovo, enurbiĝo, migrado, kaj aliaj nuntempaj tendencoj.

Se ni rigardus dudek jarojn antaŭen, kiel oni klopodas fari nun en UN, kion ni ŝatus vidi? Sendube mondon, en kiu oni pli serioze traktas la defiojn de multlingveco. Mondon, en kiu Esperanto estas pli vaste rigardata kiel valora rimedo por kunlaboro kaj interkompreniĝo, kiel vojo al pli egalecaj kaj solidaraj rilatoj inter homoj el malsamaj landoj kaj kulturoj. Mondon, en kiu ni nombras la membrojn de UEA ne per miloj sed per centmiloj.

Tiuj celoj estas interligitaj. Ne eblas atingi la lastan, sen progresi pri la aliaj. Tial UEA tiel insistas en la rondoj de UN pri lingvaj rajtoj, pri lingva egaleco, pri la protektado de malgrandaj lingvoj kaj kulturoj. Organizo, kiu flankenmetas tiajn demandojn, certe ne estos preta serioze konsideri la rolon de nia lingvo en la streboj por pli justa mondo.

Nu, se ni rigardas la nunan debaton pri evoluigo, ne tuj troviĝas multaj kialoj por optimismo. Lingvo preskaŭ tute mankas kiel temo en la prepardokumentoj por la evoluigaj celoj post 2015. La fakto, ke tiuj dokumentoj aperis nur en la angla, estas plia signo de tiu malzorgo pri lingvaj demandoj. En la tuta kompleksa sistemo de UN, kun dekoj da diversfakaj branĉoj kaj organoj, ŝajne troviĝas neniu memkonscia ĉampiono de la multlingvismo, nek pledantoj por kohera lingvopolitiko bazita sur klaraj principoj kaj realisma analizo.

Aliflanke, disvastiĝis la konscio, ke la ĝisnunaj evoluigaj modeloj estas mankohavaj, ĝuste ĉar ili ne traktas la profundajn radikojn de socia malegaleco, sed koncentriĝas al simptomoj (kiel ekzemple la manko de pura akvo, kiu ja estas ege grava, sed rezultas el historie kreskintaj strukturoj de ekonomia kaj ekologia maljusteco). Tiaj kritikoj venas ne nur de akademiaj esploristoj kaj funkciuloj de UN, sed ankaŭ de homoj en influaj pozicioj en la internacia politiko, ĉar ili vidas kion diras la raportoj kaj statistikoj. Do, kreskas la preteco konsideri sistemajn, strukturajn ŝanĝojn, eĉ se tio ankoraŭ ne etendiĝis al la lingva kampo.

Por plene partopreni en tiaj diskutoj, tamen, ni esperantistoj devas esti simile malfermitaj al novaj ideoj, novaj perspektivoj. Se ni havas ion valoran kaj unikan por kontribui pri la lingva dimensio de la socia evoluo, aliaj movadoj povas nemalheveble kontribui pri aliaj dimensioj. Ni ne imagu, ke "la lingva problemo" povos iam solviĝi aparte de aliaj gravaj demandoj. Fakte ne ekzistas unusola "lingva problemo", sed lingvaj aspektoj de tre multaj diversaj sociaj problemoj, al kiuj ni kiel esperantistoj povas rilati kun intereso kaj simpatio, sed kiujn Esperanto sola ne povas solvi.

Do, kvankam mi komencis ĉi tiun mesaĝon parolante pri fiero, mi nun volas substreki la ekvilibrigan valoron de humileco. Ni havu memfidon, sed ne tro. Ni ne timu prezenti Esperanton kiel valoran rimedon por homa komunikado, kunlaboro kaj interkompreniĝo; aliflanke ni komprenu, ke ĝi devas trovi sian lokon en pli vasta strebaro por daŭripova estonteco. Se ni predikas dialogon, ni praktiku dialogon. Se ni serĉas la subtenon de aliaj, ni estu pretaj reciproke subteni ilin.

Kie troviĝas la neŭtraleco en ĉio ĉi? Nu, tro ofte oni pensas, ke por esti neŭtrala oni devas agi tute sendepende kaj memcentre, kiel homo kun alta muro ĉirkaŭ sia domo, aŭ firmao, kiu okupiĝas nur pri la propra profito. Sed ni prefere kondutu kiel homo, kiu volas teni bonajn rilatojn kun ĉiuj najbaroj, kaj kiu investas parton de sia laboro por la bonfarto de la komunumo. Nuntempe, tiu komunumo tre evidente devas inkluzivi la naturon en ĝia plena diverseco. Do, al la homaj rajtoj kiel bazo por nia agado, ni devas hodiaŭ aldoni ekologian justecon, kune kun la zamenhofaj valoroj de toleremo, respekto kaj inkluziveco.

En tiu spirito, mi deziras al ĉiuj esperantistoj justan kaj dialogo-plenan novan jaron!

Mark Fettes

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/564a1

N-ro 566 (2015-01-19)
Jam 1570 aliĝis al la 100-a UK

La aliĝado al la 100-a Universala Kongreso de Esperanto en la franca urbo Lillo (25 julio – 1 aŭgusto 2015) evoluas ŝtorme. Ĝis la 19-a de januaro estis registritaj 1570 aliĝintoj el 66 landoj. Duonan jaron antaŭ sia komenco la jubilea UK estas jam klare pli granda ol la lastaj kvin UK-oj kaj en la historia statistiko ĝi lasas sub si jam 41 kongresojn. La nombro kreskas ĉiutage kaj verŝajne ankoraŭ en januaro la 100-a UK superos la definitivan nombron de pli ol 50 kongresoj.

Kun 464 aliĝintoj la kongreslando Francio okupas senrivale la unuan lokon en la provizora statistiko. Pli ol 100 aliĝojn liveris ankaŭ Germanio (130) kaj Japanio (104). Ĝis la UK al la “klubo de 100” antaŭvideble aldoniĝos ankaŭ Belgio kaj Pollando (po 68), Brazilo kaj Nederlando (po 63), Italio (44) kaj Britio (40). Aliaj pintaj landoj meze de januaro estas Hispanio (39), Korea Respubliko (35), Svislando (34), Ĉinio (30), Danio kaj Finnlando (po 27), Hungario (26), Svedio (24), Irano kaj Rusio (po 23), kaj Usono (21).

Al la UK en Lillo eblas aliĝi rete aŭ uzante la paperan aliĝilon, kiun oni povas peti de UEA (Nieuwe Binnenweg 176, 3015 BJ Rotterdam, Nederlando). La 1-an de januaro ekvalidis la prezoj de la dua kotizperiodo, kiu daŭros ĝis la 31-a de marto.

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/566a1

N-ro 567 (2015-01-21)
Forpasis Hans Bakker (1937-2015)

La 21-an de januaro forpasis en Amsterdamo, post elĉerpa malsano, Hans Bakker, Honora Membro de Universala Esperanto-Asocio. Li naskiĝis la 8-an de novembro 1937. Dum sia vivo li faris profesie multajn laborojn; laste, antaŭ sia emeritiĝo, li laboris ĉe la nederlanda partio Verda Maldekstro.

Filo de aktivaj esperantistaj gepatroj, Hans Bakker lernis Esperanton ĉirkaŭ la jaro 1953. Li eniris la Esperanto-movadon en 1955, kiam li membriĝis en la nederlanda sekcio de TEJO. En 1964 li kunorganizis la 20-an Internacian Junularan Kongreson en Amsterdamo, al kiu li sukcesis allogi la ĉeeston de pluraj gravaj ne-esperantistaj organizaĵoj. Kiel gvidanto de la Komisiono pri Ne-Esperantistaj Organizoj de TEJO (poste nomita Komisiono por Eksteraj Rilatoj), de 1965 ĝis 1976, li donis fortan puŝon al la eksteraj rilatoj de TEJO, kun seminarioj, eldonaĵoj k.a. agadoj, kiuj dum multaj jaroj estis plene financataj per subvencioj el ekstermovadaj fontoj. En 1976 TEJO elektis lin sia Honora Membro.

Hans Bakker aliĝis al UEA en 1962, tuj kiel dumviva membro. De 1982 ĝis 1988 li estis estrarano de Institucio Hodler ’68 kaj de 1992 ĝis 1995 estrarano de UEA pri financo kaj administrado. Dum multaj jaroj li estis kunredaktoro de la revuo Fen-X de la landa asocio Esperanto Nederland.

Unikan lokon en la historio de Esperanto Hans Bakker havas pro sia laboro por la afrika agado de UEA, kiun li gvidis de 1980 ĝis 2001. El lia celkonforma kaj persista laboro rezultis, ke tuta kontinento aperis sur la mapo de Esperanto kaj UEA, kie ĝi antaŭe preskaŭ plene mankis. Li sciis kolekti ĉirkaŭ si reton de entuziasmaj kunlaborantoj, kiuj persone gvidis la lingvolernadon de afrikanoj. Li kreis ankaŭ vastan reton de amikoj de Afriko, kiuj per siaj donacoj ebligis la sendadon de lerniloj kaj ĉiaspecaj aliaj materialoj bezonataj de lokaj kluboj kaj landaj asocioj, kiuj komencis naskiĝi en rapida ritmo. En 1987 Bakker ebligis al 13 afrikanoj el 9 landoj partopreni en la Jubilea UK en Varsovio, post unumonata kurso en Hungario por spertiĝi pri la lingvo kaj ĝia instruado. Ĉirkaŭita de ili sur la kongresa podio, Bakker transprenis la unuan Premion Onisaburo Deguĉi, kiun la Estraro de UEA aljuĝis al li pro lia sindediĉa kaj strategie brile kunordigita laboro por la afrika Esperanto-movado. En la jaro 2000, en voĉdonado de La Ondo de Esperanto, li krome estis proklamita Esperantisto de la Jaro.

Por krei solidan bazon por la afrika agado en estonteco, per donackampanjo de Bakker kreiĝis en la jaro 2000 Kapitalo Afriko de UEA. Plia rezulto de lia agado estis la konstruado de lernejo en Togolando, Instituto Zamenhof, fondita en 2004 per liaj subteno kaj kunlaboro kun Gbeglo Koffi, lia frua lernanto kaj la unua afrika estrarano de UEA.

Pro siaj grandaj meritoj al la Esperanto-movado, Hans Bakker estis elektita kiel Honora Membro de UEA en 2002. La Komitato karakterizis lin kiel tre grandan ekzemplon por la junaj generacioj, ĉar li estas unu el tiuj esperantistoj, kiuj laboregas kaj ne postulas dankojn pro la laboro, abunde uzas sian tempon sed ankaŭ sian monon, kaj ne afiŝas tion.

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/567a1

N-ro 565 (2015-01-08)
Kep Enderby forpasis
Universala Esperanto-Asocio funebras sian eksan prezidanton Kep Enderby, kiu forpasis la 8-an de januaro 2015 en la aĝo de 88 jaroj. Li naskiĝis la 25-an de junio 1926.

Kep (Keppel) Enderby estis edukita en la Altlernejo de Dubbo kaj en 1944 li aliĝis al la flugarmeo. Li studis juron en la universitatoj de Sidnejo kaj Londono. Ekde 1950 li laboris kiel juristo kaj instruis. Ekde 1962 li estis universitata preleganto. En 1970 li estis elektita al la Aŭstralia Parlamento. De 1972 ĝis 1975 li estis ministro, unue pri aŭstralia produktado kaj poste pri justico. Post tio li denove laboris kiel juristo kaj ricevis la titolon Advokato de la Reĝino. De 1982 ĝis sia emeritiĝo en 1992 Enderby estis juĝisto ĉe la Supera Kortumo de Nova Sud-Kimrio. La iama amatora golf-ĉampiono havis diversajn gravajn funkciojn en tutaŭstraliaj kaj regionaj juraj institucioj. Ekde 2003 li prezidis la regionan societon pri libervola eŭtanazio.

Kep Enderby lernis Esperanton en 1987. De 1992 ĝis 1997 li estis prezidanto de Aŭstralia Esperanto-Asocio. Kiel prezidanto de la Loka Kongresa Komitato li gvidis la organizadon de la 82-a UK en Adelajdo (1997). Dum kvar oficperiodoj, de 1992 ĝis 2004, li estis membro de la Komitato de UEA. En 1998 Enderby estis elektita kiel prezidanto de UEA, funkcio, kiun li plenumis ĝis 2001. Prezidanto de Esperanta Jura Asocio li estis de 1996 ĝis 2002. En la voĉdonado de la revuo La Ondo de Esperanto li estis proklamita la Esperantisto de la Jaro 1999. En 2004 li estis elektita kiel membro de la Honora Patrona Komitato de UEA.

Kiel prezidanto de UEA Kep Enderby elstarigis en siaj paroladoj kaj artikoloj la gravecon de la laboro por la homaj rajtoj. Li pledis ankaŭ por pli proksima kunlaboro inter UEA kaj aliaj Esperanto-organizaĵoj, aparte Sennacieca Asocio Tutmonda, kies fervora membro li estis.

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/565a1

N-ro 568 (2015-02-10)
Esperantologia Konferenco en la 100-a UK

La organizantoj de la Esperantologia Konferenco 2015 kadre de la 100-a UK en Lillo alvokas ĉiujn fakulojn, sciencistojn kaj kongresanojn partopreni en tiu jam tradicia aranĝo, okazonta la 30-an de julio 2015. La Esperantologia Konferenco estas organizata de CED en ĉiu UK ekde la 63-a en Varno en 1978. Ĝi traktas plej diversajn temojn en la scienca esplorado de Esperanto kaj planlingvistiko. Ĉi-jare la temo estos Retrorigardo kaj antaŭvido: Kvardek jaroj da esperantologio 1975-2015 kaj defioj por estonteco.

Oni povos kontribui al la Konferenco sur tri niveloj: kiel preleganto, afiŝmontranto aŭ kiel partoprenanto. Prelegantoj estos fakuloj-esperantologoj. Ili parolos en unu el la du podiaj diskutoj farante historian trarigardon pri esperantologio kaj pri ĝiaj nuno kaj estonteco. La prelegontoj ricevis skriban inviton kaj plejparto jam konfirmis sian partoprenon, sed la organizantoj atendas ankoraŭ kelkajn respondojn. La listo de prelegontoj estos publikigita en la konferenca retejo.

Posttagmeze oni eksponos afiŝojn. Iliaj temoj estas liberaj, sed ili rilatu al esperantologio, larĝe difinita kiel scienco pri diversaj aspektoj de la lingva fenomeno Esperanto. Interesatoj povas proponi po unu afiŝon en formato A0 (841mm × 1189mm) aŭ ANSI E (33 coloj × 44 coloj); la litertiparo estu minimume 28 punktoj kaj la interlinia spaco minimume 32 punktoj. Oni povu legi la afiŝon de distanco de ĉ. 1,5m. Uzo de grafikaĵoj, skemoj aŭ diagramoj estas rekomendata kaj la afiŝoj havu maksimume 300-vortan resumon de la enhavo. Proponoj estu senditaj al la organizantoj antaŭ la 30-a de aprilo 2015. (Ne temas pri jam kompleta verko sed pri sufiĉa materialo por ebligi al la organizantoj taksi la kvaliton de la kontribuo.) La aŭtoroj de tri plej elstaraj afiŝoj estos premiitaj. Por faciligi la pretigadon de la afiŝoj, oni povos trovi taŭgan ŝablonon en la konferenca retejo (supre).

Pri demandoj kaj proponoj oni bv. kontakti la ĉefan organizanton de la Konferenco, d-ron Orlando Raola (ek2015@.spamaĵo?kulturo.net).

Orlando Raola prelegas en la 98-a UK en Rejkjaviko (2013).

 D-ro Orlando Raola prelegas en la 98-a UK en Rejkjaviko. (Foto: Stano Marček).
Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/568a1

N-ro 569 (2015-02-19)
La 42-a Malferma Tago kun la Estraro de UEA
La stabo de la Centra Oficejo de UEA invitas por la 42-a fojo al la Malferma Tago, ĉi-foje kune kun la Estraro de UEA, kiu kunsidos en Roterdamo en la sama semajnfino. La Malferma Tago okazos sabaton, la 25-an de aprilo.

En la 42-a Malferma Tago oni aŭdos prelegojn de prezidanto Mark Fettes kaj de aliaj estraranoj. La temoj de la prelegoj estos anoncitaj pli proksime al la aranĝo. La tago kulminos en la lasta programero, "La Estraro de UEA respondas", dum kiu la publiko havos la okazon demandi kaj fari komentojn kaj proponojn pri ĉiuj aspektoj de la agado de UEA. Kiel kutime, en la programo estos ankaŭ prezentado de libroservaj novaĵoj kaj de filmoj.

Aldone al specialaj ofertoj la vizitantoj povos profiti de ĝenerala sesona rabato en la libroservo, butikumi en la bazaro de esperantaĵoj kaj gajni premiojn en senpaga loterio. Kafo kaj teo, ankaŭ senpagaj, estos varmaj la tutan tagon. La programo daŭros de la 10-a ĝis la 17-a horo.
Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/569a1

N-ro 570 (2015-02-20)
Mesaĝo de Irina Bokova por la Tago de la Gepatra Lingvo

Tago de la Gepatra Lingvo, 21 februaro 2015

Inkluziva edukado per kaj dank’ al lingvoj - lingvoj gravas

2015 estas la 15-a datreveno de la Internacia Tago de la Gepatra Lingvo - ĝi estas ankaŭ decida jaro por la internacia komunumo kiel la datlimo de la Jarmilaj Evoluigaj Celoj, kiam la landoj devas difini novan tutmondan agadplanon pri daŭripova evoluo.

En la fokuso de la agadplano post 2015 devas prioritate esti la antaŭenigo de kvalita edukado por ĉiuj – plilarĝigo de la alireblo, certigo de egaleco kaj inkluziveco, antaŭenigo de edukado por monda civitaneco kaj daŭripova evoluo. Edukado en la gepatra lingvo estas esenca por atingi tiujn celojn – por faciligi la lernadon kaj subteni la kapablojn legi, skribi kaj kalkuli. Por progresi en ĉio tio, la akcento devas esti pli forta sur la formado de instruistoj, la reellaboro de instruprogramoj kaj la kreado de adekvataj lerno-medioj.

Unesko strebas al tiuj celoj en la tuta mondo. En Sud-Ameriko, helpe de la Fonduso de UN por Infanoj, Unesko antaŭenigas la inkluzivan edukadon per interkultura, dulingva aliro, por inkludi kaj indiĝenan kaj ne-indiĝenan kulturojn. Samkiale la regiona oficejo de Unesko en Bankoko, Tajlando, por Edukado en Azio kaj Pacifiko laboras por pli profunde komprenigi la esencon de la plurlingva edukado bazita sur la gepatra lingvo, en kaj ekster la regiono. La gepatralingva edukado estas fundamenta kondiĉo por altkvalita lernado – estas ankaŭ grave subteni la multlingvecon kaj respekton al lingva kaj kultura diverseco en socioj, kiuj rapide transformiĝas.

Ekde la jaro 2000 okazis grandega progreso por atingi la celojn de Edukado por Ĉiuj. Hodiaŭ ni devas rigardi antaŭen por realigi neatingitajn celojn kaj alfronti novajn defiojn. La Internacia Tago de la Gepatra Lingvo estas la okazo por ni ĉiuj levi la flagon por la graveco de la gepatra lingvo por ĉiuj fortostreĉoj en edukado, por plialtigi la kvaliton de la lernado kaj por inkludi la ekskluditojn. Ĉiu knabino kaj knabo, virino kaj viro devas posedi la rimedojn por plene partopreni en la vivo de sia socio – tio estas baza homa rajto kaj forta rimedo por la daŭripoveco de ĉiu evoluo.

Irina Bokova

Ĝenerala Direktoro de Unesko

Trad. Stefano Keller, estrarano de UEA pri eksteraj rilatoj

- -

Legu pli pri la temo en la retejo pri Lingvaj Rajtoj, kun afiŝo, artikoloj, videoj k.a. materialoj.

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/570a1

N-ro 571 (2015-02-25)
UEA serĉas novan Ĝeneralan Direktoron

Pro baldaŭa emeritiĝo de la nuna ofichavanto, kandidatoj estas serĉataj por la posteno de

Ĝenerala Direktoro de UEA

kun enkonduka spertiĝperiodo ekde la 1-a de januaro 2016.

La Ĝenerala Direktoro (ĜD) estas la ĉefa oficisto de UEA, kiu laŭ la Statuto respondecas al la Estraro pri la detala mastrumado kaj kontrolado de la aferoj de la Asocio. La ĜD kunlaboras kun la Estraro kaj aliaj ofichavantoj por realigi la mision kaj vizion de UEA, responde al la aspiroj kaj bezonoj de ĝia membraro, en la kadro de la Strategia Laborplano. Interalie, la ĜD, kunlabore kun la Estraro, gvidas la movadan kaj ekstermovadan politikon de UEA, zorgas pri la financa evoluigo de la Asocio, kaj kreas sistemojn kaj etoson por efika kaj harmonia teama laboro en la Oficejo kaj la gvidorganoj.

Inter la nepraj kvalifikoj por tiu posteno estas baza universitata diplomo; tre bona skriba kaj parola Esperanto (KER C1), kun iu grado de klereco pri la historio kaj kulturo de Esperanto kaj pri UEA; almenaŭ skriba rego de la angla; kaj laŭeble bona rego de aliaj lingvoj. Kandidatoj devus havi plurjaran sperton en respondeca posteno en regiona, nacinivela aŭ internacia asocio aŭ firmao, kaj almenaŭ bazajn konojn pri oficeja mastrumado, planado kaj komunikado. Tre dezirindaj estas pruvitaj konoj kaj kapabloj pri: membro- kaj donacvarbado; gvidado de volontuloj; kunlaboro kun volontulaj teamoj kaj estraroj; interkultura komunikado; kaj la gvidado de internaciaj neregistaraj organizaĵoj. Aktiva organiza sperto en la movado estas dezirinda.

Plena priskribo de la respondecoj, dezirindaj kvalitoj kaj bezonataj kvalifikoj ĉe la posteno estas trovebla en la retejo de UEA. Por kandidatiĝi, sendu leteron kaj kompletan vivresumon retpoŝte (dungodir@.spamaĵo?co.uea.org) poŝte al la Centra Oficejo de UEA por alveni ĝis la 31-a de majo 2015. La plej kvalifikitaj kandidatoj estos invititaj al intervjuo kun estrara komisiono en Lillo, Francio, en la du tagoj antaŭ la komenco de la 100-a Universala Kongreso. Se necesas pliaj klarigoj pri la posteno, bv. kontakti retpoŝte (mtfettes@.spamaĵo?sfu.ca) la Prezidanton de UEA, d-ron Mark Fettes.

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/571a1

N-ro 572 (2015-03-04)
Forpasis Pierre Babin (1919-2015)

La 2-an de marto forpasis en Le Château d'Olonne (Francio) s-ro Pierre Babin, Honora Membro de UEA. Li naskiĝis la 18-an de oktobro 1919. Profesie li estis instruisto de la angla lingvo kaj poste inspektoro pri la instruado de la angla.

Babin lernis Esperanton en 1947. Li partoprenis en la aranĝoj de la Kulturdomo de Franclandaj Esperantistoj (Kastelo Greziljono) ekde ĝia fondo en 1952. Kiel ĝia direktoro (1964-92) li krome aktive partoprenis per artikoloj kaj redaktado de ĝia revuo Kulturaj kajeroj ĝis 1999. En la revuo aperis, krom informoj pri la agado de la kastelo, ankaŭ resumoj de la prelegoj prezentitaj tie kaj beletraĵoj. Li ofte gvidis kursojn ankaŭ dum staĝoj en Nantes, Tours, Bouresse kaj aliloke. Tre populara fariĝis lia progresiga lernolibro de Esperanto, Por la praktikantoj: pluaj paŝoj al vivanta lingvo, kies unua eldono aperis en 1957 kaj la kvina en 1991. Babin estis estrarano de Unuiĝo Franca por Esperanto de 1975 ĝis 1979 kaj prezidanto de Franca Esperanto-Instituto de 1989 ĝis 1998.

Babin membriĝis en UEA en 1951. De 1952 ĝis 2013 li estis delegito kaj fakdelegito pri instruado. En la 83-a UK en Montpeliero (1998) li estis elektita kiel Honora Membro de UEA.

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/572a1

N-ro 575 (2015-04-25)
Seulo gastigos la 102-an UK
La ĉefurbo de Korea Respubliko, Seulo, gastigos la 102-an Universalan Kongreson de Esperanto en la jaro 2017. La Estraro de UEA devis diskuti nekutime longe antaŭ ol fari la elekton inter Seulo kaj la kanada Montrealo, ĉar la invitoj de ambaŭ urboj estis zorge preparitaj kaj detale dokumentitaj. Ambaŭ lokoj prezentis tre bonajn kondiĉojn por sukcesa okazigo de la plej grava Esperanto-evento de la jaro. Pri tio raportis jam pli frue la Ĝenerala Sekretario Martin Schäffer kaj la Konstanta Kongresa Sekretario Clay Magalhães, kiuj pasintjare faris esplorviziton al ambaŭ lokoj.

La Universala Kongreso okazos en Seulo por la dua fojo. En 1994 ĝi gastigis la 79-an UK kun 1776 aliĝintoj. Korea Esperanto-Asocio estas unu el la plej viglaj landaj asocioj de UEA. Pri tio elstare atestas ankaŭ la fakto, ke la nombro de individuaj membroj en Korea Respubliko pli ol duobliĝis pasintjare; el 52 al 112.
Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/575a1

N-ro 573 (2015-03-11)
Jam pli ol 2000 aliĝis al la 100-a UK

La statistiko de la jubilea Universala Kongreso de Esperanto en Lillo (25 julio – 1 aŭgusto 2015) eniris la trian milon la 11-an de marto, kiam estis asignita la kongresa numero 2003. Laŭ la nombro de aliĝintoj la 100-a UK troviĝas jam sur la 32-a loko inter ĉiuj UK-oj. Ĉar restas ankoraŭ pli ol kvar monatoj ĝis ĝia komenco, ĝi sendube grimpos ankoraŭ multe pli supren en la historia statistiko. Post la 91-a UK en Florenco (2006) tiu en Lillo estos la unua kun pli ol 2000 partoprenantoj.

Kun 549 aliĝintoj Francio, kiu ofte liveras plej multe da kongresanoj eĉ kiam la UK okazas alilande, suverene okupas la unuan lokon. Kun pli ol 100 aliĝintoj sekvas Germanio (153) kaj Japanio (130), dum tiun limon preskaŭ atingis Pollando (92). Aliaj landoj kun pli ol 25 aliĝintoj estas Belgio (81), Brazilo (77), Nederlando (68), Italio (60), Korea Resp. (50), Hispanio (45), Britio, Ĉeĥio kaj Ĉinio (po 43), Danio (38), Svislando kaj Usono (po 37), Hungario (35), Finnlando (33), Rusio (30), Litovio (29) kaj Svedio (28). Entute la kongresanaro reprezentas jam 70 landojn.

La aliĝkotizoj plialtiĝos la 1-an de aprilo. Ĝis tiam validos la malpli kosta tarifo de la nuna kotizperiodo. Oni povas aliĝi per la reta aliĝilo aŭ per papera aliĝilo, kiun oni povas peti de la Centra Oficejo de UEA aŭ de la kotizperanto de UEA en sia lando.

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/573a1

N-ro 576 (2015-05-06)
Konto Espero de UEA disponeblas por helpo al Nepalo

Nome de la membroj de UEA tra la mondo, la Estraro de UEA esprimas kondolencojn kaj solidarecon al la nepalaj esperantistoj, kies landon fine de aprilo trafis granda tertremo.

Diverslande, esperantistoj jam anoncis sian deziron konkrete helpi homojn trafitajn de la katastrofo. Oni povas tiucele donaci al sialanda help-fonduso aŭ alia organizaĵo, kiu jam laboras surloke. Tamen ankaŭ UEA kolektos rimedojn por helpi nepalajn esperantistojn, ne tiom en ĉi tiu komenca periodo, sed en la restarigo de personaj kaj movadaj vivoj en pli longa daŭro.

Kiu volas donaci monon tiucele, bonvolu utiligi la donac-paĝon en la retejo de UEA, por fari kontribuon al la Konto Espero. En la sekcio por "notoj, komentoj" ĉe la fino, bonvolu indiki "por Nepalo".

UEA utiligos la kolektitan monon laŭ proponoj de la nepalaj esperantistoj, kolektitaj kaj pritaksitaj de kunordiga teamo. Pri la rezultoj oni informos la donacintojn.

---

Videoj pri la tertremo en la blogejo de Razen Manandhar.

Plena listo de la diversaj manieroj sendi monon al UEA troviĝas en Jarlibro 2014, p.37-38, kaj en la retejo de UEA.

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/576a1

N-ro 577 (2015-06-09)
UEA eldonis duan kolekton de premiitaj eseoj

Post Pri homoj kaj verkoj, aperinta en 2012, UEA eldonis novan kolekton de verkoj premiitaj en la branĉo Eseo de la Belartaj Konkursoj, starigita memore al la itala esperantisto Luigi Minnaja. La eseoj de la unua volumo temis pri la Esperanto-kulturo, dum la nova kolekto, Interlingvo inter lingvoj, prezentas tekstojn pri lingvo kaj lingvaj demandoj, aperintajn en la periodo 1979 ĝis 2012. Tiu temkampo estis ĉiam populara inter la konkursantoj, pro kio rezultis libro duoble dika (271 paĝoj) kompare kun la unua volumo. Ankaŭ la nova kolekto estis redaktita de Humphrey Tonkin kaj Michela Lipari, respektive la prezidanto kaj sekretario de la Belartaj Konkursoj.

Inter la enkonduko de Tonkin kaj postparolo de Carlo Minnaja aperas dek ses eseoj. Tri aŭtoroj reprezentiĝas per pli ol unu verko. Christian Rivière kontribuis eĉ per kvar: Vortfarado kaj radikfarado, Tamen kompreni: Rolo de la kunteksta redundanco, Mezuro de informo-kvanto, kaj La pluralo. Sten Johansson estas la aŭtoro de Ĉu fundamenta evoluo aŭ neologisma glosolalio? kaj Uzi interreton kiel tekstaron por lingvaj esploroj. Ankaŭ el la plumo de Bernard Golden devenas du eseoj: La sŭahila lingvo kaj Esperanto – komparo kaj kontrasto kaj Piĝinoj, kreolaj lingvoj kaj planlingvoj.

La aliaj verkoj en Interlingvo inter lingvoj estas Komo (Marie Bartovská), La lingvaĵo de porinfana literaturo (Zsuzsanna Csiszár), Lingvo kaj dialekto (Geraldo Mattos), Leksikaj novismoj kaj neologismoj: Anatemi aŭ odi? (Aleksandro Melnikov), Niaj verboj sen veproj (Gonçalo Neves), Digrafio: Speciala kazo de rilato inter lingvo kaj skribo (Nikola Rašić), Konfuzigaj faktoroj en lingva komunikado (Jan Werner) kaj Kiom da ĉina en Esperanto? (Xu Daorong).

Fine de sia analiza antaŭparolo Tonkin resumas la mesaĝon de la esearo: Esperanto estas ne nur lingva fenomeno sed ankaŭ fenomena lingvo. Ni studu ĝin, ni analizu ĝin, kaj ni utiligu ĝin konscie kaj konsekvence. Alproprigante eldiron de alia eseisto fama, Samuel Johnson, ni diru, ke tiu kiu laciĝas pri Esperanto, laciĝas pri la mondo.

Interlingvo inter lingvoj estas mendebla ĉe la Libroservo de UEA por 15,00 eŭroj. Ĉe samtempa mendo de minimume tri ekzempleroj oni ricevas trionan rabaton. Aldoniĝas la sendokostoj (10%; minimume 5 EUR) kaj ene de EU imposto de 6%. La prezo de la antaŭa volumo, Pri homoj kaj verkoj, estas 9,00 eŭroj.

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/577a1

N-ro 578 (2015-06-19)
Forpasis Antanas Mekys (1917-2015)

La 18-an de junio forpasis en Vilno la litova esperantisto Antanas Mekys, Honora Membro de UEA ekde 2003. Li naskiĝis la 17-an de novembro 1917 en la vilaĝo Vilūnaičiai de la distrikto Pakruojis. En 1940 li finis instruistan lernejon en Šiauliai kaj en 1946 la ekonomikan fakultaton de la Vilna Universitato, ĉe kiu li lektoris kvar jarojn kaj poste laboris ĉe la ŝtata komitato pri planado ĝis sia emeritiĝo. Pri Esperanto li ekinteresiĝis en 1933, sed serioze li ekstudis ĝin kaj ekaktivis movade en 1959. Ekde 1965 li estis aktiva kursgvidanto.

Mekys preparis kaj gvidis korespondan Esperanto-kurson, kiun finis pli ol 100 personoj. Li verkis ankaŭ tri diversspecajn lernolibrojn: por lernantoj, por klubkursanoj kaj por junularo. Ĉar ne eblis oficiale eldoni ilin, ili aperis “samizdate” (neleĝe). En la periodo 1971–1973 li verkis gazetan kurson, kiun publikigis naŭ distriktaj gazetoj kun la suma eldonkvanto de pli ol 100 000 ekz. Tiu kurso kaj ĝiaj finintoj fariĝis bazo por la organizita movado en la koncernaj urboj kaj distriktoj. En 1972 simila kurso aperis en la tutlanda monata revuo Moksleivis (Lernejano) en 80 000 ekz., kiu republikigis ĝin 1988-1991 en 65 000 ekz. En 2001 ĝi aperis ankaŭ kiel libreto kun la nomo Esperanto - Poŝa lernilo. En 1974 Mekys verkis kaj surbendigis sonkurson por memlernantoj kaj distribuis ĝin tutlande. Tion li faris propramone, sed lia plej grava lernolibro, la 184-paĝa Esperanto kalbos vadovėlis, aperis jam oficiale ĉe la eldonejo Alma Littera en 3 000 ekz. en 2001.

Mekys verkis ankaŭ originalan poezion, publikigante la kolektojn Pardonu min, Muzo (1997), Fore de parnaso (2002) kaj  Labirinto (2005). Pri siaj spertoj kiel Esperanto-instruiso Mekys rakontis en artikolserio en la revuo Litova stelo. La artikoloj aperis broŝurforme sub la titolo Kiel mi lernis kaj instruis Esperanton (2001). Mekys esploris ankaŭ la historion de la litova movado, aperigante en ses kajeroj Esperanto en Litovio (1997-2000), i.a. kun la biografioj de 222 litovaj esperantistoj. Sian vivovojon Mekys registris en la rememoroj Cis morto (2009).

Kelkaj generacioj de litovaj esperantistoj lernis el la lernolibroj de Mekys. Li estis tute prave estimata de litovaj esperantistoj. Antanas Mekys estis viva ekzemplo de fideleco kaj multjara servado al idealoj de esperantismo, diras Povilas Jegorovas, prezidanto de Litova Esperanto-Asocio, pri la signifo de la forpasinto por la litova movado.

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/578a1

N-ro 579 (2015-06-24)
Nova Ĝenerala Direktoro: tri kandidatoj intervjuotaj

En februaro 2015, la Estraro de UEA anoncis konkurson por la posteno de Ĝenerala Direktoro, celante trovi posteulon por Osmo Buller post lia emeritiĝo en la unuaj monatoj de 2016. La limdato por kandidatiĝoj estis la 31-a de majo.

Ĝis la limdato venis ses kandidatiĝoj. Post pluretapa diskutado, la Estraro decidis inviti tri el la kandidatoj al persona intervjuo en Lillo, la 24-an de julio, unu tagon antaŭ la komenco de la 100-a Universala Kongreso.

La tri kandidatoj invititaj al intervjuo estas Konrad Andrzejuk el Pollando, Veronika Poór el Hungario kaj Nikola Rašić el Nederlando.

Ni estas kontentaj fronti elekton inter pluraj interesaj kaj kapablaj kandidatoj, komentis d-ro Mark Fettes, Prezidanto de UEA. La intervjuoj donos okazon por pli fundaj diskutoj pri la direktoj, prioritatoj kaj kondiĉoj de la laboro. Ni serĉas homon, kiu povas gardi la plej gravajn tradiciojn kaj trajtojn de UEA, sed ankaŭ kungvidi procezon de renovigo kaj modernigo.

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/579a1

N-ro 580 (2015-07-11)
Unika Zamenhof-letero aŭkciata rete

Unu el la plej viglaj programeroj de ĉiu Universala Kongreso estas la aŭkcio. Ankaŭ en la 100-a UK en Lillo ĝi ne mankos. Kiel aŭkciestro funkcios denove Humphrey Tonkin, kies antaŭaj gvidadoj rikoltis karakterizojn kiel 'spektaklo' kaj 'piroteknikaĵo'. La ĉi-jara aŭkcio okazos vendredon, la 31-an de julio, de 16h30 ĝis 18h00. Oni proponos ĉ. 50 librojn k.a. esperantaĵojn, vendotajn profite al la Volontula Fondaĵo de UEA.

Inter la aŭkciaĵoj estos multaj raraĵoj, sed aparte elstaras originala letero (1-a flanko, 2-a flanko) de d-ro Zamenhof, kiun donacis por la aŭkcio d-ro James Lieberman. Parto de ĝi estas skribita de Klara Zamenhof. Temas pri dankletero de ges-roj Zamenhof al siaj gastigantoj dum la 4-a UK en Dresdeno en 1908. La ricevintoj ne estas menciitaj, sed d-ro Ulrich Lins, kiu konatiĝis kun la letero, konstatis, ke temas pri geedzoj Georg kaj Anna Arnhold. Ilia filo Heinrich estis membro de la la t.n. Kvaro por la Kvara, la organiza komitato de la 4-a UK. La letero, datita la 11-an de septembro 1908, estas verŝajne ne publikigta antaŭe.

Ankaŭ tiuj, kiuj ne partoprenos en Lillo, havas la ŝancon akiri la unikan leteron, ĉar UEA malfermis retan aŭkcion pri tiu objekto. Se en la kongresa aŭkcio ne estos proponita pli alta prezo ol tiu proponita antaŭe en la reta aŭkcio, la reta kliento ricevos la leteron (sen aldono de la sendokostoj).

Oni sendu sian prezoferton per retmesaĝo al: aukcio@.spamaĵo?co.uea.org kun la tem-indiko "Zamenhof-letero".  Krom la proponata prezo, oni indiku siajn nomon kaj poŝtan adreson aŭ UEA-kodon, kaj ankaŭ la manieron, en kiu oni pagos kaze, ke oni venkos en la konkurso.

Oni konsideros la ofertojn ricevitajn plej laste la 31-an de julio je 12h00 en Lillo (Mezeŭropa somera tempo). Oni povas vidi la aktualan plej altan prezon en la suba parto de tiu ĉi komuniko ĉe http://www.uea.org/gk/580a1 . 

En la surloka aŭkcio estos proponitaj pli ol 50 objektoj (vd. liston ).

Aktuala prezo: 75 eŭroj



Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/580a1

N-ro 581 (2015-07-29)
Giuliano Turone nova Honora Patrono de UEA

La itala juristo Giuliano Turone fariĝis membro de la Honora Patrona Komitato de UEA. Tiu honora organo konsistas el lingvistoj, sciencistoj k.a. eminentuloj, kiuj faris gravajn servojn al la Esperanto-Movado kaj mem parolas kaj verkis en la Internacia Lingvo. Pri la elekto de Turone decidis la Komitato de UEA en sia kunsido en Lillo.

Turone naskiĝis ​en 1940. Li estas eksa juĝisto de la Supera Apelacia Tribunalo. Li estis ankaŭ profesoro pri viktimoscienco, tribunalaj sciencoj kaj esplorteĥniko en la Katolika Universitato en Milano. ​En Italio li estis vaste konata, ĉar dum sia kariero li okupiĝis pri famaj publikaj juraj procesoj, ekzemple pri prenado kiel ostaĝo de Rossi di Montelera​, pri la ​aresto de la mafiestro Luciano Liggio kaj ​pri la kondamno de Michele Sindona ​pro la mortigo de la advokato Giorgio Ambrosoli​. Li estis ankaŭ ​la esplor-juĝisto, kiu malkovris, ke la framasona grupo P2 efektive celis aranĝi ŝtatrenverson. De 2005 ​ĝis 2007 ​li estis konsilanto en la Supera Apelacia Tribunalo kaj poste profesoro en la Katolika Universitato en Milano. Li estis akuzanta juĝisto en la Internacia Pun-Tribunalo por la Eksa Jugoslavio en Hago.

Turone aperigis verkojn pri juro en la itala, i.a. Il delitto di associazione mafiosa​ (La krimo pri mafia kuniĝo; 2008) kaj, kun Gianni Simoni, Il caffè di Sindona. Un finanziere d'avventura tra politica, Vaticano e mafia​ (La kafo de Sindona. Aventura financisto​ inter politiko, Vatikano kaj mafio; 2009).

En la 1960-aj jaroj Turone aktivis en junularaj rondoj italaj kaj internaciaj. Nuntempe li estas honora prezidanto de la laborgrupo “Esperanto por UN”, starigita de UEA. Lia hobio estas aktorado; lastatempe li fariĝis konata pro la prezentado de teatraĵoj en la UK-oj en Florenco (2006), Havano (2010) kaj ĉi-jare en Lillo. Li prizorgas ankaŭ retejon, en kiu li prezentas la ĉefverkon de Dante Alighieri en pluraj lingvoj, i.a. Esperanto.

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/581a1

N-ro 582 (2015-07-30)
Rezultoj de la Belartaj Konkursoj de UEA en 2015

POEZIO:

Unua Premio: Mao Zifu pro Memoro;
Dua Premio: Jorge Camacho Cordón pro Kredo;
Tria Premio: Paulo Sergio Viana pro Rimoj neperfektaj;
Honora Mencio: Jorge Camacho Cordón pro Ĉiu nova persono kaj Ewa Grochowska pro Hajkoj.

Partoprenis 38 verkoj de 19 aŭtoroj el 15 landoj.

PROZO:

Unua Premio: ne aljuĝita;
Dua Premio: Nicola Ruggiero pro Burĝonos la migdalfloroj;
Tria Premio Jesper Jacobsen pro La tirkesto.

Partoprenis 22 verkoj de 13 aŭtoroj el 13 landoj.

TEATRAĴOJ:


Unua Premio: ne aljuĝita;
Dua Premio: Nicola Ruggiero pro Adiau al la suno;
Tria Premio: Amin Naor pro Bonaj intencoj.

Partoprenis 4 verkoj de 4 aŭtoroj el kvar landoj.

ESEO:

Unua Premio: ne aljuĝita;
Dua Premio: Nicola Ruggiero pro Pri mondo nokta, pleje mallogika;
Tria Premio: Davide Astori pro Lingvoj, valoroj, kulturoj, mondkonceptoj en dialogo.

Partoprenis 2 verkoj de 2 autoroj el du landoj.

INFANLIBRO DE LA JARO:

Eldonejo Erroteta pro la libro Usoa venis fluge kaj Sola kaj senvosta de Patxi Zubizarreta, tradukita de A. Arana.

Partoprenis 4 verkoj de 3 eldonejoj el tri landoj.

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/582a1

N-ro 583 (2015-07-31)
Veronika Poór nova Ĝenerala Direktoro de UEA

En la komitata kunsido en la 100-a UK, sabate, la 31-an de julio, estis publikigita la decido de la Estraro de UEA elekti d-inon Veronika Poór el Hungario kiel la novan Ĝeneralan Direktoron de la Asocio. Fari tiun decidon postulis kelkajn tagojn post la intervjuoj kun tri kandidatoj, pro la alta kvalito de ĉiuj prezentaĵoj.

Veronika Poór eklaboros en la Centra Oficejo komence de januaro 2016. Dum dumonata transira fazo la nuna kaj estonta direktoroj kunlaboros pri la transdono de taskoj. Poór formale transprenos la oficon komence de marto.

Veronika Poór naskiĝis en 1983. Ŝi doktoriĝis pri fiziko en la kampo de nanoteknologio. Ŝi kunfondis la retradio-kanalon Muzaiko kaj ŝi estas estrarano de TEJO pri Aktivula Trejnado, Eksteraj Rilatoj, Homaj Rimedoj kaj Scienca kaj Faka Agado. En tiu rolo ŝi verkis aŭ kunverkis kvin retajn trejnadojn de TEJO, estis elektita al la Konsila Konsilio pri Junularo de la Konsilio de Eŭropo, superrigardis la kreadon de nova enkonduko por novaj membroj kaj ekorganizis Sciencajn Prelegsesiojn. Aldone ŝi grave kontribuis al la verkado de sukcesaj subvencipetoj de TEJO.

Prezentante la decidon, prezidanto Mark Fettes dankis la aliajn kandidatojn pro ilia preteco por la tasko. Li ankaŭ esprimis dankon al Osmo Buller pro lia multjara sindediĉo kiel la Ĝenerala Direktoro.

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/583a1

N-ro 584 (2015-08-04)
Rezolucio de la 100-a Universala Kongreso de Esperanto

Lillo, Francio, la 1-an de aŭgusto, 2015


La 2 698 partoprenantoj en la 100-a Universala Kongreso de Esperanto,

kunveninte el 80 landoj, de la 25-a de julio ĝis la 1-a de aŭgusto 2015, en Lillo, Francio,

diskutinte la temon Lingvoj, artoj kaj valoroj en la dialogo inter kulturoj en sep diversaj sesioj tra la kongresa semajno,

volante kontribui al la disvolviĝo de la Internacia Jardeko por la Alproksimiĝo de Kulturoj proklamita de Unesko,

konstatas, ke interkultura dialogo estas same urĝe necesa hodiaŭ, kiel ĝi estis antaŭ 110 jaroj, kiam okazis la unua Kongreso de Esperanto en Bulonjo-ĉe-Maro;

asertas, ke por vere interkomprenigi la homojn, tiu dialogo devas esti afero ne nur de la cerbo sed ankaŭ de la koro, kunplektanta klerigon kaj kundiskutadon, arton kaj amikecon;

atentigas, ke ĝuste tian multflankan interkulturan dialogon praktikas kaj disvolvas la tutmonda Esperanto-movado en siaj centoj da kongresoj kaj renkontiĝoj ĉiujare;

instigas ĉiujn aliajn aktivulojn kaj movadojn por interkultura dialogo doni pli da atento al la lingva dimensio de sia laboro, kaj al la reala funkciado de Esperanto kiel lingvo inkluziva kaj egaleca, kies uzado povas plifaciligi kaj pliprofundigi tian dialogon;

ree dediĉas sin al la kultivado kaj disvastigado de la valoroj de reciproka respekto, paco kaj justeco inter ĉiuj homoj, konforme al la celoj de Unesko kaj kunlige kun la aktualaj streboj de Unuiĝintaj Nacioj por konstrui daŭripovan mondan socion.

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/584a1

N-ro 585 (2015-08-07)
TEJO kun nova prezidanto

La Komitato de TEJO, kiu kunsidis en la 71-a Internacia Junulara Kongreso, elektis la Estraron por la oficperiodo 2015–2017. La nova prezidanto estas la antaŭa vicprezidanto Michael Boris Mandirola el Italio. Li gvidos 5-personan teamon, en kiu ĉiuj krom li estas en la Estraro por la unua fojo.

Mandirola kandidatiĝis por la posteno surloke kaj ricevis pli da voĉoj (14) ol la ĝisnuna prezidanto Łukasz Żebrowski (8). Por tio necesis tamen du sekretaj voĉdonoj, ĉar en la unua neniu el la kandidatoj ricevis pli ol 50% de la voĉoj (Mandirola: 9, Żebrowski: 10). La Komitato signife malgrandigis la estraron: el la 7-kapa organo ĝi iĝis 5-persona, malgraŭ la rekomendo de la Elekta Komisiono elekti 8 estraranojn.

La novaj estraranoj kaj ilia taskodivido estas:

  • prezidanto Michael Boris Mandirola (Italio): kunordigo, eksteraj rilatoj, aktivula trejnado, rilatoj kun UEA;
  • vicprezidanto Juliana Evandro (Brazilo; 16 voĉoj): informado, kulturo, homaj rimedoj, adoleska agado, Pasporta Servo;
  • ĝenerala sekretario Arina Osipova (Rusio; 21 voĉoj): edukado, rilatoj kun ILEI kaj Fondumo Zamenhof;
  • kasisto Cédric Marchal (Belgio; 23 voĉoj): subvencipetado, rilatoj kun UEA;
  • Ariadna García Gutiérrez (Kubo; 23 voĉoj): landa agado, scienca kaj faka agado.

La Komitato elektis ankaŭ novan Elektan Komisionon, kiu konsistas el Rogier Huurman (19 voĉoj), Paweł Fischer-Kotowski (18) kaj Alexandre Raymond (13).

En la tagordo de la Komitato troviĝis la demando pri la jura sendependiĝo, por kiu TEJO ricevis en la antaŭa semajno aprobon de la Komitato de UEA. Tamen, la supera organo de la junulara sekcio de UEA ne pretis alpreni decidon jam nun, sed taskis al la Estraro finpretigon de la kontrakto inter UEA kaj TEJO. Nur tiam ĝi konsideros ĉiujn dokumentojn – la statuton kaj la kontrakton – kaj decidos pri ili en reta voĉdono. Tiun solvon subtenis 14 komitatanoj, dum 6 preferis tujan aprobon de la statuto.

En la kongreso estis akceptita la aliĝpeto de Benina Organizo de Junaj Esperantistoj (BOJE) kiel nova landa sekcio.

La 71-a IJK en la germana urbo Wiesbaden komenciĝis la 2-an kaj daŭros ĝis la 9-a de aŭgusto. Partoprenas ĉ. 300 esperantistoj el pli ol 50 landoj, plejparte sub 30 jaroj. En 2016 la kongreso okazos en Vroclavo, Pollando.

Komitatanoj kunsidas. Ĉe la prezida tablo Łukasz Żebrowski (verda ĉemizo) kaj maldekstre de li Michael Boris Mandirola.
Komitatanoj kunsidas. Ĉe la prezida tablo Łukasz Żebrowski (verda ĉemizo) kaj maldekstre de li Michael Boris Mandirola. (Foto: Pradip Ghimire.)

 

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/585a1

N-ro 586 (2015-08-20)
Fina statistiko de Lillo: 2698 aliĝintoj el 80 landoj

Laŭ la definitiva statistiko, al la 100-a Universala Kongreso de Esperanto en Lillo aliĝis 2698 kongresanoj el 80 landoj. Sekve ĝi fariĝis la plej granda UK de post tiu en Berlino en 1999, kiu altiris 2712 aliĝintojn. En la historia statistiko de ĉiuj UK-oj, Lillo atingis la 14-an lokon, tuj post Berlino. La nombro de landoj (80) estas rekorda.

Kvarono de la aliĝintoj, sume 724, venis el la kongreslando Francio. Kun 200 aliĝintoj la duan lokon okupis Germanio. Pli ol 100 aliĝojn liveris ankaŭ Japanio (171), Brazilo (124) kaj Pollando (115), sekvataj de Belgio (95), Ĉinio (95; inkluzive de 1 el Honkongo kaj 6 el Tajvano) kaj Italio (89).

Kun minimume 20 kongresanoj reprezentiĝas en la statistiko Nederlando (79), Britio (59), Korea Respubliko (57), Hispanio (56), Rusio (51), Svislando (50), Ĉeĥio (49), Hungario kaj Usono (po 48), Danio (43), Finnlando (41), Litovio kaj Svedio (po 38), Irano (28), Kanado, Meksiko kaj Slovakio (po 26), Norvegio (22) kaj Ukrainio (20).

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/586a1

N-ro 587 (2015-09-16)
Speciala numero de la revuo INDECS dediĉita al Esperanto

The Phenomenon of Esperanto (La fenomeno Esperanto) estas la titolo de speciala numero de la revuo INDECS: Interdisciplinary Description of Complex Systems (Interdisciplina priskribado de kompleksaj sistemoj) lastatempe eldonita en Kroatio. La kolekto, sub redakto de profesoro Humphrey Tonkin kaj doktoro Veronika Poór, estas la dua numero de volumo 13 de INDECS (2015). La kolekto estas anglalingva kun resumoj en la kroata lingvo, kaj estas direktita ĉefe al fakuloj ekster la Esperanto-movado.

Dek du artikoloj prezentas ampleksan aliron al Esperanto, inkluzive de trarigardo de la faka literaturo, fare de Detlev Blanke (Gesellschaft für Interlinguistik, Berlino) kaj ĝenerala enkonduko de Humphrey Tonkin (Universitato de Hartford, Usono). Sabine Fiedler (Universitato de Leipzig) proponas kontribuaĵon pri Esperanto-frazeologio, Wim Jansen (Universitato de Amsterdamo) ekzamenas Esperanto-gramatikon kaj Duncan Charters (Kolegio Principia, Usono) esploras la instruadon de Esperanto.

La funkciado de Esperanto kiel planlingvo estas esplorata en kvar artikoloj. Ilona Koutny (Universitato Adam Mickiewicz, Poznań, Pollando) demandas ĉu komplekseco estas planebla, Federico Gobbo (Universitato de Amsterdamo) ekzamenas la utiligon de Esperanto en maŝintradukado, kaj Detlev Blanke kaj Wera Blanke (Gesellschaft für Interlinguistik) spuras la historion kaj potencialon de Esperanto kiel lingvo de scienca komunikado. Humphrey Tonkin demandas kiel esploroj pri planlingvoj estu aplikataj al lingvoplanado pli ĝenerale.

Per ekzamenado de la rolo de Esperanto en la fluo de ideoj en Japanio dum la fruaj jaroj de la dudeka jarcento, Sho Konishi (Oksforda Universitato) proponas specifan analizon de aparte interesa demando en la historio de ideoj, nome kiel Esperanto kaj rilataj ideoj de lingva demokratio influis kaj influas pensadon kaj politikon en diversaj partoj de la mondo.

La demando pri la amplekso kaj vivanteco de la Esperanto-movado estas esplorata en du artikoloj, kiuj venas al tre malsamaj konkludoj. Krunoslav Puškar (Universitato de Zagrebo) priesploras la kernajn kredojn de la ŝrumpanta tradicia Esperanto-movdo en Kroatio, dum Amri Wandel (Hebrea Universitato, Jerusalemo) ekzamenas la rapidan tutmondan plivastiĝon de Esperanto en Interreto, montrante akran dividon inter la "tradiciaj" movadaj strukturoj kaj la novaj aliroj al Esperanto kaj ties utiligo fare de pli junaj lernantoj kaj praktikantoj sen ligoj kun tradiciaj Esperanto-organizaĵoj.

INDECS estas eldonata en Zagrebo de la Kroata Interdisciplina Societo kun subteno de la Kroata Ministerio pri Scienco, Edukado kaj Sporto.

La artikoloj estas alireblaj ĉe www.indecs.eu kaj la presita volumo estas havebla ĉe la Libroservo de UEA.

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/587a1

N-ro 588 (2015-09-27)
Propono prifesti la Zamenhof-datrevenon progresas ĉe Unesko

Komence de tiu ĉi jaro Pollando proponis al Unesko, ke ĝia Ĝenerala Konferenco envicigu la 100-an datrevenon de la morto de L.L. Zamenhof (1859-1917) inter tiujn, kies prifestadon la Scienca, Eduka kaj Kultura Organizaĵo de UN aŭspicios en la periodo 2016-2017. La pola propono ricevis apogon de Germanio kaj Slovakio.

Intertempe la Ĝenerala Direktoro de Unesko konstatis ke la propono plenumas la kriteriojn por la datrevenoj, kiujn la organizaĵo povas aŭspicii, aŭ – laŭ la oficiala esprimo – kun kiuj ĝi povas esti asociita. Sekve, la Plenumkomitato decidis transdoni la proponon al la Ĝenerala Konferenco, kiu okazos en Parizo de la 3-a ĝis la 18-a de novembro 2015. Ĝia akcepto signifus duan rekonon de Unesko al la kreinto de Esperanto post la festado de lia 100-a naskiĝdatreveno, kiam Unesko proklamis lin unu el la grandaj personecoj de la homaro.

La pravigo de la rekomendo al la Ĝenerala Konferenco tekstas:

100-a datreveno de la morto de Ludwik Zamenhof, kuracisto kaj lingvisto (1859-1917)
(Pollando kun subteno de Germanio kaj Slovakio)

Naskiĝinte en la multnacia komunumo de la urbo Białystok, L. Zamenhof (1859-1917) kreis la unuan version de sia Lingwe Uniwersala jam junaĝe. En 1885 Zamenhof definitive finis sian projekton de la internacia lingvo tia kia ĝi estas konata hodiaŭ. En 1887 li aperigis lernolibron en la rusa lingvo: "La internacia lingvo – antaŭparolo kaj plena lernolibro", sub la pseŭdonomo Doktoro Esperanto. Tiu pseŭdonomo signifas "La doktoro kiu esperas" kaj populariĝis kiel la nomo de la lingvo. En la sama jaro la lernolibro aperis en la pola, franca, germana kaj angla lingvoj.

La unuaj Esperanto-kluboj komencis fondiĝi, kaj la avantaĝoj de la lingvo estis rekonataj ankaŭ de lingvistoj. En 1905 en Boulogne-sur-Mer, Francio, okazis la unua Universala Kongreso de Esperanto. Dum sia restado en Francio, Zamenhof estis dekoraciita per la Nacia Ordeno de la Legio de Honoro. En 1906 Zamenhof aperigis sian Homaranismon, la ideon de la unuiĝo de ĉiuj nacioj komunikiĝantaj per komuna lingvo.

La Esperanto-movado, kiun li iniciatis, disvastiĝis tra la tuta mondo, dum li kiel ĝia kreinto rezignis pri ĉiuj siaj rajtoj, liberigante Esperanton por ĝia utiligo de ĉiuj homoj. La verko de L. Zamenhof estas konata tutmonde kaj atingis pli ol 120 landojn. La ideo de komuna lingvo jam fascinis multajn homojn, kaj multaj simile provis krei ĝin, sed nur ĉe Zamenhof oni atingis tutmondan sukceson.

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/588a1

N-ro 589 (2015-10-08)
Belartaj Konkursoj de UEA en 2016

La gvida Esperanta artkonkurso, la Belartaj Konkursoj de UEA, invitas partoprenantojn por la 67-a fojo. La rezultojn oni anoncos en la 101-a Universala Kongreso en Nitro. Partopreno estas libera al ĉiuj kaj ne ligita al aliĝo al la UK. La konkursaĵoj devas esti neniam antaŭe publikigitaj en ajna formo, escepte de la branĉo Infanlibro de la Jaro. Oni rajtas sendi maksimume tri konkursaĵojn por sama branĉo. Validas krome jenaj kondiĉoj:

Poezio: maksimuma longo ne fiksita;
Prozo: maksimuma longo 200 x 65 karaktroj (kvino da paĝoj);
Teatraĵoj: maksimuma longo ne fiksita;
Eseo: teme ligita kun Esperanto aŭ kun la kongresa temo, proksimuma longo 400 x 65 karaktroj (deko da paĝoj); la unua premio nomiĝas Premio Luigi Minnaja;
Infanlibro de la Jaro: originala aŭ tradukita libro por infanoj presforme aperinta en 2015. Unu premio.

Ĉiujn konkursaĵojn – en unu ekzemplero, escepte de tiuj por la branĉo Infanlibro – oni sendu al Belartaj Konkursoj de UEA, ĉe Michela Lipari, prefere retpoŝte al la adreso: michela.lipari@.spamaĵo?tiscali.it; aŭ se ne eble, papere al la adreso: viale Giulio Cesare 223, IT-00192 Roma, Italio, indikante la elektitan pseŭdonimon por gardi la anonimecon de la aŭtoro. Por la branĉo Infanlibro oni sendu unu ekzempleron de la libro al la adreso de Michela Lipari kaj tri ekzemplerojn al Ionel Oneț, Centra Oficejo de UEA, Nieuwe Binnenweg 176, NL-3015 BJ Rotterdam, Nederlando. Limdato: 31-a de marto 2016.

Premioj: unua premio € 260, dua premio € 182, tria premio € 104; Nova Talento € 182; Infanlibro de la Jaro € 546.

Detala regularo troviĝas en la retejo de UEA. La premiitaj verkoj de la Belartaj Konkursoj en 2015 estas legeblaj en la volumo Belarta rikolto 2015, eldonita de Mondial. La premiolistoj ekde la komenco de la Belartaj Konkrusoj en 1950 troviĝas ĉi tie.

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/589a1

N-ro 590 (2015-10-15)
Temo de la 101-a UK: "Socia justeco — lingva justeco"

Laŭ la decido de la Estraro de UEA, la temo de la 101-a UK en Nitro (23-30 julio 2016) estos "Socia justeco — lingva justeco". Jen la enkonduko de la prezidanto de UEA, d-ro Mark Fettes, al la temo.

Jam dekomence, Esperanto estas ligita al la homa strebado por paco. Sed kia paco? Evidente ne la "romia paco", trudita de la forto de armiloj kaj la subpremo de opozicio; temas pri paco, kiun la popoloj faros en konsento. Paco inter egaluloj.

Per tio, la strebado por paco fariĝas ankaŭ strebado por justeco. Nur homoj egalrajtaj kaj egalvoĉaj povas kunkonstrui socion en konsento unu kun la alia. La Universala Deklaracio de Homaj Rajtoj listigas kelkajn el la bazaj principoj de tia socio. Aliaj internaciaj konvencioj kaj traktatoj plivastigis tiujn normojn. Ili restas validaj celoj por socioj ĉie en la mondo.

Tamen ekzistas multaj obstakloj al la realigo de tiuj celoj. Nenie troviĝas socio plene justa, kaj la monda evoluo ne ĉiam favoras la justecon. Nuntempe, ekzemple, disvastiĝas debatoj pri la traktado de rifuĝintoj. Ekonomiaj analizoj montras, ke pligrandiĝas malegaleco en kaj inter multaj landoj. Indiĝenaj popoloj plu suferas pro la detruado de iliaj teroj, lingvoj, kulturoj. En movado por paco kaj justeco kiel la nia, gravas klerigi nin pri tiuj fenomenoj kaj pri la alternativoj, por kiuj luktas aliaj movadoj.

Ege ofte en tiaj movadoj mankas konscio pri lingva justeco. Sed anstataŭ kulpigi ilin, ni serĉu la komunajn valorojn, la parencajn celojn, kiuj ebligas kunlaboron. Tiucele ni devas pliprofundigi nian propran komprenon pri lingva justeco, por vidi kiel ĝi interplektiĝas kun aliaj demandoj. Taŭga kadro por tiaj esploroj estas la nuntempaj streboj al daŭripova evoluo. Nepras trovi lokon por Esperanto inter tiuj streboj.

La 101-a Universala Kongreso markos la 20-jariĝon de la Manifesto de Prago, kiu siatempe celis klarigi la rilaton inter Esperanto kaj aliaj sociaj temoj. Venis tempo por ĝia ĝisdatigo, en kongreso vaste malfermita al la mondo. Al ĉiuj strebantoj por justeco, ni alvokas: venu kongresi kun ni en Nitro!

Mark Fettes

---

Reta aliĝilo de la 101-a UK: http://www.uea.org/kongresoj/alighilo

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/590a1

N-ro 591 (2015-10-22)
Ban Ki-moon okaze de la Tago de Unuiĝintaj Nacioj

Antaŭ 70 jaroj, la 24-an de oktobro 1945, fondiĝis Unuiĝintaj Nacioj. Memore pri tio la 24-a de oktobro estas ĉiujare festata kiel la Tago de UN. Por la ĉi-jara Tago la Ĝenerala Sekretario de UN, s-ro Ban Ki-moon, publikigis ĉi tiun mesaĝon.

MESAĜO DE LA ĜENERALA SEKRETARIO OKAZE DE LA TAGO DE UNUIĜINTAJ NACIOJ

Naciaj flagoj estas indiko de fiero kaj patriotismo en ĉiu lando ĉirkaŭ la mondo. Sed nur unu flago apartenas al ni ĉiuj. Tiu blua flago de Unuiĝintaj Nacioj estis standardo de espero por mi dum mi kreskis en milita Koreio.

Sep jardekojn post sia fondiĝo, Unuiĝintaj Nacioj restas gvidlumo por la tuta homaro. Ĉiun tagon Unuiĝintaj Nacioj nutras la malsatantojn kaj ŝirmas tiujn, kiuj estis forpelitaj el siaj hejmoj. Unuiĝintaj Nacioj vakcinas infanojn, kiuj alikaze mortus pro preventeblaj malsanoj. Unuiĝintaj Nacioj defendas la homajn rajtojn de ĉiuj homoj, sendepende de raso, religio, sekso aŭ seksa orientiĝo.

Niaj packonservantoj troviĝas ĉe la frontoj de konfliktoj; niaj pacigantoj logas militantojn al la tablo de la paco; niaj restarigaj laborantoj defias perfidajn mediojn por alporti vivsavan helpon. Unuiĝintaj Nacioj laboras por la tuta homa familio de sep miliardoj da homoj, kaj protektas la terglobon, nian unusolan hejmon.

Kaj la diversa kaj talenta oficistaro de Unuiĝintaj Nacioj helpas vivigi la Ĉarton. La sepdeka jubileo estas okazo por rekoni ilian sindediĉon – kaj honori tiujn multajn homojn el inter ili, kiuj foroferis sian vivon dum plenumo de sia oficiala deĵoro.

La mondo frontas multajn krizojn, kaj la limoj de kolektiva internacia agado estas dolorige klaraj. Tamen, neniu lando aŭ organizaĵo kapablas alfronti la hodiaŭajn defiojn sola. La eternaj valoroj de la Ĉarto de Unuiĝintaj Nacioj devas resti nia gvidilo. Nia komuna respondeco estas unuigi niajn fortojn por servi al ni, la popoloj.

Por marki tiun ĉi jubileon, oni lumigos monumentojn kaj konstruaĵojn tra la mondo per la blua koloro de Unuiĝintaj Nacioj. Lumigante tiun ĉi mejloŝtonan datrevenon, ni rekonfirmu nian propran dediĉon al pli bona kaj pli hela estonteco por ĉiuj homoj.

Trad. Novjorka Oficejo de UEA

En la retejo de la laborgrupo Esperanto por UN troviĝas multe da informoj pri UN kaj pri la agado por Esperanto ĉe UN. Dokumentoj de UN troviĝas ankaŭ en la retejo de UEA.

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/591a1

N-ro 592 (2015-11-10)
Irina Bokova okaze de la Monda Tago de la Scienco por Paco kaj Evoluo

La 10-a de novembro estas la Monda Tago de la Scienco por Paco kaj Evoluo. Por la ĉi-jara Tago la Ĝenerala Direktoro de Unesko, s-ino Irina Bokova, publikigis ĉi tiun mesaĝon.

LA SCIENCO EN LA SERVO DE DAŬRIPOVA ESTONTO

Tiu ĉi Monda Tago de la Scienco por Paco kaj Evoluo okazas du monatojn post la adopto de la Agendo 2030 por daŭripova evoluo.

Ĉi tiu programo prezentas novan bildon de la homaro, planedo kaj paco por la sekvantaj 15 jaroj, en kiu la scienco havas centran lokon kiel motoro de pozitiva transformado, akcelanta evoluon.

Ĉiu registaro konscias hodiaŭ, ke la scienco kapablas doni esencajn respondojn por pli bona mastrumado de la akvorezervoj, konservado kaj daŭripova uzo de la oceanoj, protektado de la ekologia medio kaj de la biodiverseco, lukto kontraŭ la klimatŝanĝo kaj naturkatastrofoj, subteno al novigoj, elimino de la malriĉeco kaj malpliigo de malegaleco. Por maksimume profiti el tiuj ebloj, ni devas pli bone kompreni la situacion de la scienco en la mondo kaj disponi pri pli efikaj iloj, por pli bone povi sekvi la progreson.

Tial gravas la Raporto de Unesko pri la scienco, publikigata ĉiun kvinan jaron, por povi konstati la tendencojn tutmonde en sciencaj kampoj, teknologio kaj novigo.

Ni lanĉas tiun ĉi novan version de la Monda Tago de la Scienco por Paco kaj Evoluo por atentigi pri la kreskanta signifo de la scienco, teknologio kaj novigo en la konsidero de diversaj landoj, je ĉiu nivelo de evoluo. Kreskantaj zorgoj pri ripetiĝoj de sekeco, inundoj, uraganoj kaj aliaj naturfenomenoj igis registarojn apliki strategiojn je nacia kaj loka niveloj por protekti la agrikulturon, redukti la riskojn de katastrofoj kaj uzi diversajn naciajn energifontojn. Kreskantaj investoj en la sciencon atestas pri konsciiĝo koncerne la neceson krei verdajn sociojn samtempe kun la kreo de verdaj ekonomioj, kunigante politikan evoluon kaj leĝojn, modifon de valoroj kaj agmanieroj.

Ĉi tiuj temoj estos diskutataj en la baldaŭa Konferenco de Unuiĝintaj Nacioj pri klimatŝanĝo, en Parizo (COP21), kie mondaj gvidantoj kunvenos por atingi novan interkonsenton pri internacia kunlaboro por malpliigi la efikojn de la klimatŝanĝo. Scienco, teknologio kaj novigo estas esencaj por tio, kaj ni devas agi laŭ nia maksimuma eblo por helpi al ĉiuj socioj tutmonde en la kreado kaj kunhavigo de la scioj. La Agendo 2030, kun la Agadprogramo de Adis-Abebo, alvokas al novaj fortostreĉoj por krei efikajn naciajn politikojn kaj sistemojn pri scienco, teknologio kaj novigo, kaj pri subteno de transdono de teknologio kaj solvoj – kio estas ĝuste la agadtereno de Unesko.

Tio estas la mesaĝo de la Raporto de Unesko pri la scienco kaj de ĉi tiu Monda Tago de la Scienco por Paco kaj Evoluo. Mi petas ĉiun helpi nin por diskonigi ĝin en la tuta mondo por konstrui pli bonan estonton por ĉiuj.

Irina Bokova

Traduko: Stefano Keller, estrarano de UEA

Pli da rilataj informoj kaj retligiloj: http://www.linguistic-rights.org/unesco/

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/592a1

N-ro 593 (2015-11-16)
Forpasis Lucija Borčić (1921-2015)

La 14-an de novembro forpasis en Zagrebo Lucija Borčić, Honora Membro de UEA. Ŝi naskiĝis la 26-an de julio 1921 en Podšpilje sur la insulo Vis. Ĝis sia emeritiĝo ŝi laboris kiel oficisto de la Plastikarta Asocio de Kroatio. Ŝi lernis Esperanton en 1940 kaj ekde 1946 aktive partoprenis en la movado, plenumante diversajn funkciojn loke kaj nacie, precipe animante la Esperanto-Societon "Bude Borjan" en Zagrebo, en kiu ŝi estis komitatano, kasisto, sekretario kaj prezidanto. Ŝi ankaŭ ofte gvidis kursojn laŭ sia propra rekta metodo, prelegis kaj aktoris.

Borčić estis sekretariino de la 38-a UK en Zagrebo (1953). Membro de UEA ekde 1948, ŝi estis vicdelegito en Zagrebo 1952-1961 kaj 1980-2010, kaj fakdelegito pri turismo 1980-1984. Ŝi estis membro de la Akademio Literatura de Esperanto kaj de ĝia antaŭulo Esperantlingva Verkista Asocio.

En Borčić la kroata literaturo perdis sian plej fekundan esperantiganton. Ŝi tradukis Kantoj de l’silento de Zora Heide (kun I. Borovečki kaj E. Lapenna; 1984), La bluoj de Vesna Parun (1999), Lumo kaj ombro de Ivan Golub (kun M. Belošević kaj Z. Heide; 2009), kaj verkojn de multaj aliaj aŭtoroj por antologioj kaj revuoj. Propran orginalan poezion ŝi publikigis en la kolekto Pulsas la viv'; poemoj 1997-2001 (2001). Ŝi tradukis ankaŭ fakan literaturon, i.a. Socialisma memmastrado de E. Kardelj (1986) kaj Mi resanigis PPPetron de P. Čimbur (1995). Kiel vortaristo ŝi aŭtoris Granda vortaro Esperanta-kroata (2008) kaj Granda vortaro kroata-Esperanta (2009), kun resp. 42 000 kaj 57 000 leksikaj unuoj la plej ampleksaj Esperanto-vortaroj por kroatoj.

Pro siaj elstaraj meritoj Lucija Borčić estis elektita kiel Honora Membro de UEA en la 86-a UK en Zagrebo (2001).

Vd. ankaŭ en Vikipedio

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/593a1

N-ro 594 (2015-11-19)
Serĉata: nova redaktoro de "Esperanto"

Laŭ interkonsento kun la Estraro de UEA, la nuna redaktoro de Esperanto, Fabrício Valle, finos sian laboron en tiu posteno per la aprila numero de la jarkolekto 2016.

Tial UEA nun invitas kandidatiĝojn por transpreni la redaktadon de la revuo ekde numero 2016:5. Tio signifas eklabori jam komence de aprilo 2016. La sukcesa kandidato ricevos kontrakton por finredakti la jarkolekton 2016; decido pri renovigo/plilongigo estos farita en oktobro 2016. La redaktan laboron la redaktoro faros ĉefe en sia loĝloko. Tamen, estus avantaĝo se la sukcesa kandidato povus pasigi parton de aprilo en la Centra Oficejo por pli funde konatiĝi kun la atendoj kaj informfluo ligitaj al tiu laboro.

Kandidatoj devas havi tre bonan lingvan nivelon (KER-nivelo C1), ĵurnalisman aŭ redaktan sperton, pruvitan kapablon por memstara laboro kaj bonan konon de la Esperanto-movado. La Estraro serĉas personon, kiu aktive kontribuos al la efektivigo de la Strategia Laborplano de UEA, kiu estas iniciatema kaj kreema, kaj kiu interesiĝas pri plej diversaj aspektoj de la movado. La redaktopolitiko de la revuo estas proksime ligita al la mastrumado de informoj en la retejoj de UEA, kaj la redaktoro do samtempe estos ano de teamo por la renovigo de tiuj retejoj.

Por kandidatiĝi, oni sendu al la Ĝenerala Direktoro de UEA (direktoro@.spamaĵo?co.uea.org) elektronikan dokumentaron kun jena enhavo:

- sinprezenta letero, inkluzive de la motivoj por kandidatiĝi;
- vivresumo (persona, eduka, profesia, movada);
- mallonga eseo pri la potenciala kontribuo de la revuo al la efektivigo de la Strategia Laborplano, kaj pri la movada rolo de la revuo en la interreta epoko;
- nomoj kaj kontaktinformoj de tri rekomendantoj (ne nepre esperantistoj), kiuj konas la kandidaton profesie kaj/aŭ movade;
- laŭplaĉe, aliaj dokumentoj kiuj atestas la redaktajn aŭ movadajn kapablojn de la kandidato.

Surbaze de tiuj dokumentoj – kiuj atingu la CO ĝis la 31-a de januaro 2016 – oni elektos unu aŭ pliajn kandidatojn por telefona intervjuo.

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/594a1

N-ro 595 (2015-11-20)
Ĝenerala Konferenco de Unesko finiĝis – Zamenhof omaĝota

La 38-a Ĝenerala Konferenco de Unesko finiĝis la 18-an de novembro post dusemajna laboro en la sidejo de la monda organizaĵo en Parizo. Kiel ruĝa fadeno tra ĝiaj diskutoj iris la 70-jariĝo de Unesko kaj la realigo de la Celaro 2030 por Daŭripova Evoluigo, sed en sia ferma parolado la Ĝenerala Direktoro s-ino Irina Bokova ne povis ne tuŝi la lastatempajn terorismajn atakojn, interalie meze de la konferenca periodo en Parizo mem: Tiu ĉi krima perfortaĵo trafas nin ĉiujn. Ĝi atakas ĉion, kio estas plej kara al ni: libereco, homaj rajtoj, la digno de ĉiu homo, nia sento de aparteno al la unusama homaro.

Por esperantistoj la plej ĝojiga decido de la Ĝenerala Konferenco estas la envicigo de la 100-a datreveno de la morto de L.L. Zamenhof (14-a de aprilo 2017) inter 53 datrevenoj kun kiuj Unesko estos "asociita" en la periodo 2016-2017. Propono pri tio estis farita de Pollando, kun subteno de Germanio kaj Slovakio. Temas pri plia rekono de Unesko al Zamenhof post tiu okaze de la 100-a datreveno de lia naskiĝo, kiam li estis proklamita unu el la grandaj personecoj de la homaro. (Legu pli en Gazetaraj Komunikoj 588 de 2015-09-27).

Universala Esperanto-Asocio, kiu havas oficialan statuson ĉe Unesko ekde 1954, estis reprezentita de kvar observantoj: Renée Triolle, François Lo Jacomo, Oleksandra Kovyazina kaj Nathalie So Yun Kesler. Hazarde samtage, la 5-an de novembro, kiam estis akceptita la aŭspiciado de la Zamenhof-datreveno, UEA havis tempon ĉe la budo por ne-registaraj organizaĵoj, ĉe kiu la UEA-reprezentantoj povis disdoni informilojn kaj respondi demandojn pri Esperanto kaj la agado de UEA.

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/595a1

N-ro 596 (2015-11-24)
UEA eldonis trian kolekton de premiitaj eseoj

Per la ĵusa apero de la kolekto Tamen ĝi moviĝas! kompletiĝis la antologio de la esea branĉo de la Belartaj Konkursoj de UEA. Pli frue aperis jam du volumoj, ankaŭ ili redaktitaj de Humphrey Tonkin kaj Michela Lipari, la nunaj prezidanto kaj sekretario de tiu plej prestiĝa Esperanta literatura konkurso. La tekstoj de Pri homoj kaj verkoj temas pri la Esperanta kulturo, dum tiuj de Interlingvo inter lingvoj traktas prilingvajn demandojn. Tamen ĝi moviĝas! estas kolekto de eseoj pri la Esperanto-movado. Same kiel en la antaŭaj volumoj, ankaŭ ĉi-foje la temaj limoj tamen ne estas tute striktaj.

Inter la enkonduko de la redaktoroj kaj la postparolo de Carlo Minnaja, Tamen ĝi moviĝas! prezentas dek du eseojn de dek aŭtoroj. Po du estas verkitaj de Mark Fettes kaj Paulo Sergio Viana. La aliaj aŭtoroj estas Toño del Barrio, Pieter Doumen, Olle Hällefors, Sten Johansson, Robert Lloancy, Nikola Rašić, Sen Rodin kaj Brandon Sowers. La plej frua el la eseoj estis premiita en 1985, la plej nova en 2012.

La Belartaj Konkursoj havas esean branĉon ekde 1975. Ĝi estis kreita per donaco de Carlo kaj Nicola Minnaja omaĝe al sia patro, la elstara itala movadano Luigi Minnaja, kies nomon portas la unua premio de la branĉo. Fine de la libro troviĝas artikolo de Michela Lipari pri la esperantista familio Minnaja kaj, krome, la poemo Al Carolina 70-jara, datrevena odo de Luigi Minnaja al lia edzino.

Tamen ĝi moviĝas! Eseoj pri la Esperanto-movado. 152p. UEA, 2015. Prezo: 10.50 EUR, triona rabato ekde 3 ekz.

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/596a1

N-ro 597 (2015-11-27)
UEA ĉe UN pri lingvaj rajtoj, UK kaj Zamenhof-datreveno

Tri reprezentantoj de UEA, Nicole Margot, Alain Favre kaj Stefano Keller aktivis en la oka sesio de la Minoritata Forumo de Unuiĝintaj Nacioj en Ĝenevo (24-25 novembro 2015). Ĝia temo estis Minoritatoj kaj la krimjura sistemo.

Pluraj delegitoj de NRO-oj menciis la problemon de lingva barilo, kiu kaŭzas malatenton aŭ nefakan, malprofundan traktadon de juraj kazoj koncerne minoritatajn civitanojn. La reprezentantoj de UEA interŝanĝis spertojn kaj diskutis pri kunlaborebloj kun reprezentantoj de organizaĵoj, kiuj traktis ankaŭ lingvajn problemojn en siaj alparoloj.

En la dua tago Keller intervenis pri la 4-a punkto de la tagordo Malfacilaĵoj de la krimjuraj sistemoj por kontentigi la bezonojn kaj postulojn de minoritatoj. Li atentigis pri la graveco konsideri la lingvajn aspektojn de la interago kun membroj de minoritatoj, en ĉiuj situacio, nivelo kaj agtereno de la justica-polica sistemo. Kiel viktimoj de krimoj, minoritatanoj ofte ne ricevas sufiĉe da atento flanke de tiuj aŭtoritatoj, parte pro komunikaj, lingvaj malfacilaĵoj. Keller akcentis la neceson aldoni en la fina dokumento de la Forumo postulojn pri lingvaj konsideroj koncerne la tutan komunikadan procezon kun minoritatanoj dum juraj traktadoj.

Memorigante pri la oficiala statuso de UEA ĉe UN kaj Unesko, Keller menciis la fakton, ke UEA ne nur subtenas la lingvajn rajtojn de minoritatoj kaj indiĝenaj popoloj, sed ĝi ankaŭ proponas solvon por la justa komunikado inter diversetnanoj: la uzon de Esperanto, la vere internacia lingvo.

En sia parolado Keller informis ankaŭ pri la 101-a UK, okazonta en julio 2016 en Nitro, Slovakio, kun la temo Socia justeco – lingva justeco, kiun traktos en Esperanto kongresanoj el diversaj etnoj. Ŝtata delegito de Hungario interesiĝis pri tiu evento kaj ricevis de Keller pli detalajn informojn.

Keller aparte dankis la interpretistojn kaj la servon skribo-tradukan de alparoloj disponigitan unuafoje en la Minoritata Forumo por surda partoprenanto. En la fino, parolante pri Unesko, li menciis ankaŭ ĝian asociiĝon kun la primemorado de la 100-a datreveno de la morto de Zamenhof en 2017.

La alparolteksto kaj sonregistraĵo troviĝas diverslingve en la retejo pri lingvaj rajtoj.

De maldekstre: Alain Favre, Nicole Margot kaj Stefano Keller ĉe la 8-a Minoritata Forumo de UN, Palaco de Nacioj, Ĝenevo

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/597a1

N-ro 598 (2015-12-04)
Forpasis Ignat Bociort (1924-2015)

La eminenta rumana esperantisto prof. d-ro Ignat Bociort forpasis la 2-an de decembro en Berlino en la aĝo de 91 jaroj. Li studis filozofion kaj filologion en la Universitato de Bukareŝto kaj doktoriĝis pri filozofio en la Humboldt-Universitato en Berlino. De 1950 ĝis sia pensiiĝo en 1987 li instruis en la universitatoj de Bukareŝto kaj Timişoara kiel asistanto, lektoro, docento kaj profesoro.

Bociort lernis Esperanton en la 1960-aj jaroj en Berlino, kiam li estis gastdocento en la Humboldt-Universitato, kaj post sia reveno al Rumanio fariĝis ĝia ĉefa disvastiganto tie spite al la malvarma sinteno de la aŭtoritatoj kaj al la malpermeso de la lingvo en 1985, kiu daŭris ĝis la falo de la diktaturo fine de 1989. Li amase prelegis pri Esperanto: al studentoj en 8 universitatoj, al la senatoj de 5 universitatoj, en 3 kulturdomoj ktp.

En 1978 Bociort sukcesis starigi la unuan oficialan ĝermon de la movado, la Kolektivon Esperanto kaj Interlingvistiko kadre de la Akademio de Sociaj kaj Politikaj Sciencoj. Samjare li atingis ankaŭ enkondukon de Esperanto kiel nedeviga sed egalrajta kurso en la filologiaj fakultatoj de la lando. Tio ebligis poste starigi Esperanto-sekcion en la tutlanda asocio de filologoj kaj aperigi vortarojn kaj lernilojn ĉe universitataj eldonejoj, i.a. la lernolibron Curs elementar de Esperanto (1983), kiun Bociort aŭtoris kun Mioara Dobre. Dank’ al liaj klopodoj aperis en Esperanto du numeroj de la revuo Ferioj en Rumanio (1978, 1983). En 1990 Bociort iĝis la unua prezidanto de la refondita Esperanto-Asocio de Rumanio, kiu poste elektis lin sia honora prezidanto. Ekde 1992 li estis orda profesoro de la Akademio Internacia de la Sciencoj San-Marino.

Krom pri estetiko kaj literaturo, Bociort verkis rumane ankaŭ pri interlingvistiko kaj Esperanto: Lucrări practice de Esperanto – interlingvistică (1979, repr. 1980), Esperanto pentru începători (1992) kaj Către tinerii mei cititori: Esperanto în actualitate (2000). Li estis kunaŭtoro de la unua granda Esperanto-vortaro por rumanoj, Dicţionar esperanto-român, kun 10 000 kapvortoj (1995). En Esperanto li kontribuis al multaj periodaĵoj kaj kolektivaj verkoj per orginalaĵoj kaj tradukaĵoj. Kiel apartaj eldonaĵoj aperis i.a. Kritiko de la tezoj neantaj la progreson de la literaturo kaj arto (1983), La spirito de Esperanto kaj la 'samideanaj' malamikaĵoj (1999; rumana eld. 2004) kaj Bedaŭrinda verko (rebato al T. Carlevaro; 2007). En 2007 aperis impona kolekto de liaj eseoj, raportoj, recenzoj kaj beletraĵoj, Esperanto: movado, strategio, estetiko, rakontoj.

En 1998 Bociort estis elektita Honora Membro de UEA. Ĝis antaŭ nelonge li restis mense vigla kaj partoprenis en la esperantista agado en Berlino. Ankoraŭ en aŭgusto ĉi-jare aperis ampleksa intervjuo kun li en Cultura, unu el la plej gravaj rumanaj kulturaj revuoj, titolita Despre noua ordine lingvistică globală (Pri la nova tuttera lingva ordo).

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/598a1

N-ro 599 (2015-12-07)
Elektoj en UEA komenciĝas

En 2016 okazos elekto de novaj gvidorganoj de UEA por la periodo 2016-2019. Parto de ĝi estos elekto de komitatanoj B por reprezenti la individuajn membrojn (IM) en la Komitato de UEA. Laŭ la Statuto (art. 24) oni elektas unu komitatanon B por ĉiu komencita milo da IM. Laŭ la antaŭvidata nombro de IM oni elektos ses komitatanojn B.

La Ĝenerala Regularo (art. 8) difinas: Dek individuaj membroj el minimume tri diversaj regnoj rajtas proponi unu solan kandidaton el inter la individuaj membroj. Al la proponoj, subskribitaj de la proponintoj, devas esti aldonitaj, krom la skriba konsento de la kandidato, ankaŭ biografieto kaj deklaro pri la movadaj celoj de la kandidato, kiuj kune ampleksu maksimume 150 vortojn.

Kompletaj proponoj atingu la Centran Oficejon de UEA (Nieuwe Binnenweg 176, 3015 BJ Rotterdam, Nederlando) ĝis la 29-a de februaro 2016. Validaj estos nur skribaj dokumentoj kun originalaj subskriboj (t.e. ne telefaksoj aŭ retmesaĝoj).

Ĉiu kandidato devas esti IM de UEA dum du antaŭaj jaroj (t.e. 2014 kaj 2015) kaj, se elektita, resti IM tra la tuta oficperiodo. Salajrata oficisto de UEA ne rajtas esti komitatano. Komitatano, kiu persone ĉeestis neniun komitatkunsidon en la periodo 2010-2015, ne estas reelektebla.

Por subteni kandidaton oni povas uzi tiucelan formualron. Ĝia uzo tamen ne estas deviga, sed subteno per mem vortumita letero aŭ simpla poŝtkarto estas same valida.

Se ne estos pli ol ses kandidatoj, ili ĉiuj estos elektitaj sen voĉdonado. Se la nombro estos pli granda, la individuaj membroj elektos ses komitatanojn B per poŝta balotado.

Osmo Buller
Ĝenerala Direktoro de UEA

 

 

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/599a1

N-ro 600 (2015-12-29)
Aliĝu favorpreze al la 101-a UK – vi certe loĝos favorpreze!

La 31-an de decembro finiĝos la plej favorpreza aliĝperiodo de la 101-a Universala Kongreso de Esperanto, okazonta en la slovaka urbo Nitro de la 23-a ĝis la 30-a de julio 2016. La 1-an de januaro la kotizoj plialtiĝos, pro kio Petro Balaž, prezidanto de la Loka Kongresa Komitato, konsilas ankoraŭ kapti la okazon por ŝpari ĉe la aliĝo.

Plej multe ŝparas la individuaj membroj de UEA, ĉar por ili validas rabatitaj kotizoj. Kiu ne jam estas membro, povas (re)membriĝi samtempe kun la kongresa aliĝo. La plej malmultekosta kategorio, Membro kun Gvidlibro, ne rajtigas je rabato, sed la kotizo de Membro kun Jarlibro estas eĉ malpli alta ol la ekstra pago por ne-membroj ĉe la UK-aliĝo.

Petro Balaž aldonas, ke la loĝado dum la 101-a UK estos tre malmultekosta. Ekzistos tranoktebloj en studentaj hejmoj kun prezoj de 7 ĝis 12 EUR por nokto. La plej malaltpreza tutsemajna restado en studenta hejmo kostos nur 49 EUR en dulita kaj 81 EUR en unulita ĉambro. Do, la kongreso estos eltenebla finance – kaj certe partopreninda enhave, promesas la prezidanto de LKK.

Por ebligi partoprenon ankaŭ ar kiel eble plej multaj esperantistoj, precipe el orienteŭropaj landoj, por kiuj alie tio estus finance apenaŭ ebla, UEA alvokas por solidaraj mondonacoj. Oni povas sendi ilin pere de kiu ajn el la pagmanieroj proponataj de UEA.

 

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/600a1

N-ro 568 (2015-02-10)
Forpasis Stevens T. Norvell (1923-2015)

D-ro Stevens T. Norvell mortis la 7-an de februaro, nur kvar tagojn antaŭ sia 92-jariĝo, post mallonga malsano. Li naskiĝis en Usono la 11-an de februaro 1923. Li ekstudis medicinon dum soldatservo kaj fariĝis doktoro pri medicino en 1947. Kiel konvinkita pacifisto li transloĝiĝis al Kanado en 1950 pro la milito en Koreio. En la nova lando li faris karieron kiel ĥirurgo, laborante 32 jarojn kiel instruisto pri ĥirurgio ĉe la Universitato Dalhousie kaj esplorante precipe pri melanomo. Li kreis tutkanadan ekzamenon por junaj ĥirurgoj kaj ankoraŭ ĉiujare premio kun lia nomo estas aljuĝata al iu el la superaj ekzamenitoj. Lige kun sia emeritiĝo en 1992 li ricevis la titolon Honora Emerita Profesoro de Ĥirurgio.

Norvell lernis Esperanton aŭtodidakte unuafoje kiel 15-jara skolto. Post la knabaĝo li ne okupiĝis pri la lingvo, sed pro la proksimiĝanta emeritiĝo li decidis reveni al ĝi en la Jubilea Jaro 1987. De post tiam li partoprenis somerajn kursojn kaj kongresojn. Li prelegis pri melanomo en la Internacia Kongresa Universitato de la 77-a UK en Vieno (1992) kaj aktive verkis en Esperanto. Li kunlaboris pri medicino kaj ĥirurgio por Plena Ilustrita Vortaro (2002) kaj reviziis Angla-Esperanta medicina terminaro (2001) kaj Esperanta-angla medicina Terminaro (2006) de Yamazoe Saburoo. De 1995 ĝis 2001 li estis vicprezidanto de Internacia Scienca Asocio Esperantista kaj de 2004 ĝis 2011 redakciano de Medicina Internacia Revuo. Li komputile katalogis grandan bibliotekon donacitan de Harry Lewis (1913-1993), kun kiu li kunigis sian propran kolekton, daŭre akirante pliajn librojn. Tiu Libraro Ludovika poste transiris al Kanada Esperanto-Asocio.

Ekde 1967 Norvell estis membro de UEA, ekde 1987 delegito kaj ekde 1990 ĉiujare membro de Societo Zamenhof. En la 90-a UK en Vilno en 2005 li estis elektita kiel Honora Membro de UEA. Saman honorigon li ricevis de Kanada Esperanto-Asocio en 2002.

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/568a2

N-ro 569 (2015-02-19)
44-a Internacia Infana Kongreseto invitas geknabojn

Lige kun la jubilea 100-a UK en Lillo okazos samtempe (25 julio – 1 aŭgusto) ankaŭ la 44-a Internacia Infana Kongreseto (IIK) en la apuda urbo Villeneuve-d'Ascq. Ĝia temo estas “Ardeoj”. La urbo Villeneuve-d'Ascq subtenas la organizadon disponigante favorprezajn loĝigon kaj manĝojn.

La kongreseto okazos sub la gvido de plurlanda teamo, kies membroj alkutimiĝis zorgi pri infanoj kiel instruistoj, animantoj aŭ gepatroj. La programo celos amuzi la infanojn kaj instigi ilin paroli Esperanton. Okazos ludoj, ekskursoj, manlaboroj, sportaj aktivaĵoj kaj Esperanto-kursoj. Vespere oni amuziĝos ĉe bivakfajro kaj per tabloludoj, diskoteko, voĉlegado kaj muzikado.

En la retejo de la 44-a IIK troviĝas la programo, la teamo de la gvidantoj kaj sinprezentoj de la jam aliĝintaj knaboj kaj knabinoj. Tie troviĝas ankaŭ la aliĝilo, en kiu ĉiu infano povas indiki siajn ideojn kaj hobiojn kaj kiel li aŭ ŝi povos kontribui al la programo. Oni akceptos ĝis 48 infanojn kaj adoleskantojn, kiuj parolas Esperanton. Indas aliĝi kiel eble plej frue, ĉar post la 48-a aliĝinto oni ĉesos akcepti pliajn. Ĝis la mezo de februaro aliĝis jam triono de la maksimuma nombro, nome 16 geknaboj el kvin landoj.

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/569a2

N-ro 574 (2015-03-25)
Libroservo de UEA en 2014: "Poŝamiko" venkis, vendoj malkreskis

La lingvoekzercilo Poŝamiko de B. Allée kaj K. Kováts estis pasintjare la plej furora titolo de la Libroservo de UEA. Tiel estis ĉiam ekde 2011, sed la surprizo de 2014 estis la ĉiamverda klasikaĵo Fundamenta krestomatio de la lingvo Esperanto, kiu konkeris la duan lokon pro grandaj mendoj el Koreio. La plej dezirata novaĵo estis Homoj de Putin de Kalle Kniivilä, premiita kiel la plej bona nefikcia verko en Finnlando.

Komerce la jaro ne estis bona, ĉar la Libroservo vendis sume por € 70 941, t.e. 8,6% malpli ol en 2013. Du kaŭzoj elstaras. Unue, por la tria sinsekva jaro la UK estis malgranda. En la lastaj du grandaj UK-oj, Roterdamo (2008) kaj Bjalistoko (2009), la vendoj sumiĝis resp. je € 40 500 kaj € 29 500. En Bonaero temis pri € 15 453, kio tamen estis bona rezulto por UK kun 706 aliĝintoj. En 2013 en Rejkaviko (1034 aliĝintoj) la sumo estis € 14 755; ankaŭ malpli ol la sumo de € 15 154 en 2012 en Hanojo (866 aliĝintoj).

Kvankam komerce tri malgrandaj UK-oj sinsekve estis peza bato, multaj esperantistoj, al kiuj tio normale ne eblas, povis en Hanojo kaj Bonaero profiti de unika ŝanco aĉeti Esperanto-librojn. La ĉi-jara UK en Lillo, eble eĉ kvarobla ol pasintjare, espereble spronos la vendojn tiom, ke la limo de € 100 000 estos reatingita – unuafoje post 2011, kiam la jara vendado sumiĝis je € 101 632.

Alia grava kialo estas la plua malkresko de la nombro de novaj libroj, aparte drasta pasintjare. Laŭ la statistiko de A. Korĵenkov en La Ondo de Esperanto (2015:2), la rubriko Laste aperis de la revuo Esperanto registris pasintjare 107 novajn librotitolojn (178 en 2013, 153 en 2012, 172 en 2011, 204 en 2010).

La unua el la ĉi-subaj statistikoj montras la tutan vendonombron de la koncernaj titoloj. Ĝin ĉefe influas aliaj libroservoj, kiuj mendas samtempe pli ol unu ekzempleron de sama titolo por poste pluvendi al siaj klientoj, ofte en daŭro de pluraj jaroj. La listo de unuopaj vendoj konsideras nur la vendojn al klientoj, kiuj rekte mendis aŭ aĉetis surloke ĉe UEA. Neniu disko sufiĉe vendiĝis por eniri unu el la listoj.

Vendoj entute:

Ekz.
188  Poŝamiko (B. Allée & K. Kováts), € 5,10
110  Fundamenta krestomatio de la lingvo Esperanto (L.L. Zamenhof) *, € 9,00
  83  Vojaĝo en Esperanto-lando (B. Kolker) *, € 18,00
  68  Homoj de Putin (K. Kniivilä), € 14,10
  65  Asteriks kaj Kleopatra (Goscinny & Uderzo), € 12,00
  61  Saluton! (A. Childs-Mee) *, € 10,80
  58  Mil unuaj vortoj en Esperanto (H. Amery & S. Cartwright), € 10,20
  50  Beletra Almanako 19, € 9,90
  49  Gerda malaperis! (C. Piron), € 6,60
  49  Baza Esperanta radikaro (W.F. Pilger) *, € 7,50
  47  Beletra Almanako 20, € 9,90
  43  Beletra Almanako 21, € 9,90
  40  Pocket Esperanto Dictionary (A. McLinen) *, € 15,00
  35  Internacia Kongresa Universitato 2014 (Red. J.A. Vergara) *, € 15,00
  34  Esperanto Mini-Grammar , € 2,70
  34  Dictionnaire de poche / Poŝvortaro (Red. A. Andrieu), € 5,40
  34  Kumeŭaŭa, la filo de la ĝangalo (T. Sekelj) *, € 4,80
  34  Esperanto per rekta metodo (S. Marček), € 8,10
  33  Faktoj kaj fantazioj (M. Boulton) *, € 10,50
  33  Lingvo kaj vivo (G. Waringhien) *, € 9,00

Vendoj unuopaj:

Ekz.
50  Beletra Almanako 19, € 9,90
47  Beletra Almanako 20, € 9,90
40  Beletra Almanako 21, € 9,90
37  Homoj de Putin (K. Kniivilä), € 14,10
21  Konciza historio de Kristanismo (G. Berveling), € 8,40
20  Japana literatura juvelaro (Div. aŭtoroj), € 9,30
17  Belarta rikolto 2014 (Div. aŭtoroj), € 9,00
17  Poŝamiko (B. Allée & K. Kováts), € 5,10
16  La Jaro (Poŝkalendaro) , € 5,70
15  Konvinka kamuflaĵo (T. Steele), € 18,00
15  Vojaĝo en Esperanto-lando (B. Kolker) *, € 18,00
14  Briĝo kun veneno (R.C. Gates), € 7,20
14  La Hobito, aŭ tien kaj reen (J.R.R. Tolkien), € 18,00
13  toki pona en 76 ilustritaj lecionoj (E. Parra Cárdenas), € 9,00
13  Antologio latina 5 (Kompilis kaj trad. G. Berveling), € 23,40
13  Beletra Almanako 18, € 9,90
12  Telenio (O. Wilde (?)), € 17,10
12  Marina (S. Johansson), € 15,30
12  Ludoviko Lazaro Zamenhof (W. Żelazny), € 13,50
12  Pasporta Servo 2011 (listo de gastigantoj) * , € 9,00

* Eldonaĵo de UEA/TEJO

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/574a2

N-ro 577 (2015-06-09)
Jesper Jacobsen gvidos IKU en Lillo

D-ro Jesper Lykke Bannier-Jacobsen estas nomumita de la Estraro de UEA kiel la rektoro de la 68-a sesio de la Internacia Kongresa Universitato, kiu okazos kadre de la 100-a Universala Kongreso de Esperanto en la franca urbo Lillo.

D-ro Jacobsen, dandevena fizikisto, estas profesoro ĉe la Universitato Pierre kaj Marie Curie en Parizo. Krom kiel rektoro de IKU, li kunlaboras por la 100-a UK kiel membro de la Loka Kongresa Komitato pri tradukado. Li estis ankaŭ kunlaboranto pri fiziko por Plena Ilustrita Vortaro.

La ĉi-jara IKU proponos dek prelegojn anstataŭ naŭ kiel kutime. La prelegoj estis jam pli frue elektitaj de la Estraro de UEA laŭ la propono de la Komisiono pri IKU. Iliaj resumoj estas legeblaj en la retejo de IKU.

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/577a2

N-ro 581 (2015-07-29)
UEA ricevis du novajn Honorajn Membrojn

UEA ricevis du novajn Honorajn Membrojn en Lillo. La Komitato de UEA povas distingi per tiu titolo esperantistojn, kiuj faris eksterordinarajn servojn al la tutmonda Esperanto-Movado. Ĉi-jare estis distingitaj la franca verkisto-eldonisto André Cherpillod kaj la germana historiisto kaj eksestrarano de UEA d-ro Ulrich Lins.

André Cherpillod naskiĝis en 1930 kaj estas emerita mezlerneja instruisto pri naturscienco. Membro de UEA ekde 1956, li kunlaboris por Esperanto, Franca Esperantisto, Heroldo de Esperanto, La Gazeto, La Kancerkliniko, Monato k.a. revuoj kaj longe redaktis la poŝkalendaron La Jaro. De 1992 ĝis 2010 membro de la Akademio de Esperanto.

Cherpillod verkis ĉ. 130 diverstemajn librojn, kiujn li ofte eldonis samtempe en la franca kaj Esperanto, i.a. Akada leksikono (1986), Kanto de Kantoj (traduko el la Biblio; 1988), La aglutinaj lingvoj kaj Esperanto (1988), Nepivaj vortoj (1988), Glozel kaj la prahistoria skribo (1991), Mil ekzotaj vortoj (1992), Kaj la suno haltis (1993), Konciza gramatiko de Volapuko (1995), Voyage au fil des mots (1995), La mortotuko de Torino (1996), Vortkonsisto, vort-farado, vortanalizo, vortordo (1996), La galla lingvo (1999), De la edikto de Nanto ĝis la ribelo de la kamizardoj (1999), Gaston Waringhien, heroldo de la Internacia Lingvo (2000), La kalendaro tra la tempo, tra la spaco (2002), Konciza etimologia vortaro (2003), La tradukarto kaj ties problemoj (2003), La Misteroj de la ĉina skribo (2003), Vortaro Volapük-Eo kaj Eo-Volapük (2003), La vortfarado en dek lecionoj (2003), Etimologia vortaro de la propraj nomoj (2005), Hillel la saĝulo: lia vivo, lia instruo (2005), Lingvaj babilaĵoj (2006), Balenoj kaj delfenoj (kun Marie-Christine Body (2006), La Biblio, ĉu historio? ĉu legendoj? (2008), La kelt-semidaj lingvoj (2008), Medicina leksikono (2009), Les outils grammaticaŭ de l'Espéranto (2009), La gramatika karaktero de la Esperantaj radikoj (2009), Franca slango kaj populara lingvaĵo (2013), Muzika leksikono (2013), Richard Wagner, lia vivo, lia verkaro (2013) kaj Mensogoj kaj sekretoj de la historio (2015).


Ulrich Lins naskiĝis en 1943. Li studis historion, politikan sciencon kaj japanologion en la Universitatoj de Köln kaj Bonn. En 1971/72 li estis gast-esploranto en la Universitato de Tokio. Li doktoriĝis per tezo pri la historio de Oomoto (kun aparta atento al ĝia pozicio en la japana naciismo); la disertacio aperis libroforme en 1976. Profesie li okupiĝis ĉefe pri la interŝanĝo de universitatanoj inter FR Germanio kaj aziaj landoj kaj tiucele loĝis en Japanio (1978-1983 kaj 1999-2004).

Ulrich Lins eklernis Esperanton en 1958. Ekde 1959 li estas membro de UEA. Li havis diversajn funkciojn en la Movado, unue en Germana Esperanto-Junularo. De 1964 ĝis 1969 li estis estrarano de TEJO, kreante i.a. la kategorion “Patronoj de TEJO”. De 1970 ĝis 1974 li estis kunredaktoro de Kontakto. De 1967 ĝis nun, kun interrompoj, komitatano de UEA, de 1989 ĝis 1995 vicprezidanto de UEA kaj de 2011 ano de la Elekta Komisiono de UEA. Ekde 1989 li estas prezidanto de la juĝkomisono de Fondaĵo Antoni Grabowski.

Lins kunredaktis la verkon Esperanto en perspektivo (1974), germanlingvan libron pri german-japanaj rilatoj (1977), 12-voluman japanlingvan verkon pri la historio kaj nuntempo de Germanio (1981-1986) kaj la festlibron por H. Tonkin La arto labori kune (2010). Krome, li redaktis reeldonon de Vivo de Zamenhof de E. Privat (2007) kaj la kolekton Aziaj kontribuoj al esperantologio (2008). En 1988 aperis de li La danĝera lingvo, kiu estas tradukita en ses lingvojn (nova eldono preparata), kaj en 2008 Utila Estas Aliĝo. Tra la unua jarcento de UEA. Pli ol cent artikoloj, ĉefe pri historiaj temoj, aperis en Esperanto, la germana, angla kaj japana.

Kun sia japana edzino Lins havas du gefilojn, el kiuj unu, la filo Marko Naoki, aktivis en la junulara Esperanto-movado.

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/581a2

N-ro 584 (2015-08-04)
6-a Afrika Kongreso de Esperanto okazos en Burundo en 2016
Konforme kun decidoj faritaj en la 5-a Afrika Kongreso de Esperanto (AKE), la 6-a AKE okazos en Burundo en 2016. Same kiel ĉiu antaŭa AKE, ankaŭ ĝi estos organizata de la Afrika Komisiono de UEA kunlabore kun la landa Esperanto-asocio (ANEB) kaj lokaj aktivuloj en Burundo.

La Estraro de UEA atentigas, ke la uzo de la titolo "6-a AKE" por la aranĝo anoncita por la fino de 2015 ne havas aprobon de la Afrika Komisiono de UEA nek de la Estraro de UEA. Ĉar laŭ la provizoraj informoj ĝi havos indan enhavon, ĝia preparado kompreneble rajtas pluiri kaj UEA ankaŭ povos helpi diskonigi ĝin, sed ne sub tiu nomo.

La Estraro de UEA
Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/584a2

N-ro 585 (2015-08-07)
Premio Deguĉi 2015 al Éva Farkas-Tatár

Premio Onisaburo Deguĉi, "la esperantista pacpremio", estis starigita per donaco de Oomoto en 1987 kaj estas aljuĝata ĉiujare. Ĝi konsistas el diplomo kaj monsumo de 2000 eŭroj.

Laŭ sia regularo la premio estas aljuĝata "pro meritoj en la utiligo de Esperanto kiel rimedo por monda paco kaj homara feliĉo, konforme al la idearo de d-ro Zamenhof kaj al instruoj de Onisaburo Deguĉi, kaj pro kontribuo al la celo de UEA kreskigi inter siaj membroj fortikan senton de solidareco kaj disvolvi ĉe ili komprenon kaj estimon por aliaj popoloj".

La Estraro de UEA aljuĝis la Premion Deguĉi de la jaro 2015 al s-ino Éva Farkas-Tatár el Hungario. La decido estis anoncita la 1-an de aŭgusto en la Fermo de la 100-a UK en Lillo.

Éva Farkas-Tatár naskiĝis en 1924. Ŝi lernis Esperanton 37-jara en 1961. En la sekva jaro ŝi partoprenis la Universalan Kongreson en Kopenhago, kiu tiom ravis ŝin, ke ŝi decidis plene dediĉi sin al la instruado de Esperanto. Por perfektiĝi pri tiu arto ŝi iris al la UK en Hago en 1964 por sekvi lecionojn de Andreo Cseh. Tiel komenciĝis 50-jara instrua agado per la Cseh-metodo en multaj landoj kaj ĉe multaj UK-oj kaj plej diversaj aliaj renkontiĝoj. Ŝi revenigis la Cseh-metodon al ĝia kerno: la gaja, luda maniero, dank' al kiu la lernantoj tuj ekparolas Esperante. Tiun arton ŝi transdonis al multaj novaj instruantoj, kiujn ŝi trejnis per Cseh-seminarioj, interalie en UK-oj.

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/585a2

N-ro 586 (2015-08-20)
Aliĝado al la 101-a UK en Nitro komenciĝis

La 101-a UK en la slovaka urbo Nitro (23-30 julio 2016) akceptis la unuajn aliĝojn dum la 100-a UK en Lillo, kie ĉiu kongresano trovis aliĝilon en sia kongresa sako. La papera aliĝilo estos dissendita kun la septembra numero de la revuo Esperanto kaj eblas peti ĝin, ankaŭ grandkvante, de la Centra Oficejo de UEA aŭ elŝuti ĉe la kongresa retejo. Plej facile tamen oni povas aliĝi per la reta aliĝilo.

La aliĝkotizoj restas samaj kiel jam por la tri antaŭaj UK-oj. La plej favorpreza aliĝperiodo daŭros ĝis la 31-a de decembro 2015. La kotiztabelo troviĝas en la papera aliĝilo kaj en la kongresa retejo.

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/586a2

N-ro 588 (2015-09-27)
Malferma Tago la 28-an de novembro

La stabo de la Centra Oficejo de UEA invitas por la 43-a fojo al la Malferma Tago, kiu okazos sabaton, la 28-an de novembro.

La 43-a Malferma Tago estos la lasta por Osmo Buller kiel la Ĝenerala Direktoro de UEA. Kvazaŭ adiaŭe li prezentos erojn el sia kolekto de bildkartoj pri Nieuwe Binnenweg kaj rakontos pri la historio de la strato. La prezento rilatos ankaŭ al la 60-jariĝo de la Centra Oficejo en Roterdamo, kie ĝi ekfunkciis novembre 1955 ĉe la placo komence de Nieuwe Binnenweg. La nunan domon ĉe Nieuwe Binnenweg 176 UEA aĉetis en 1961.

Ankaŭ prof. Humphrey Tonkin povus kompetente paroli pri la strato de la Centra Oficejo – li verkis pri ĝia ĉirkaŭaĵo la libron Tuj apude – sed la temon de lia prelego, UN ĉe la sojlo de nova epoko, donis alia datreveno, la 70-a de la fondo de Unuiĝintaj Nacioj. Krome, Povilas Jegorovas parolos pri la historio de Baltiaj Esperanto-Tagoj. Tiu aranĝo, komencita en 1959, estis tre grava por la soveta movado kaj daŭre estas populara internacie. En 2016 la 52-aj Baltiaj Esperanto-Tagoj okazos en Birštonas, Litovio.

Kiel kutime, en la programo estos ankaŭ prezentado de libroservaj novaĵoj kaj de filmoj. Aldone al specialaj ofertoj la vizitantoj povos profiti de ĝenerala sesona rabato en la libroservo, butikumi en la bazaro de esperantaĵoj kaj gajni premiojn en senpaga loterio. Kafo kaj teo, ankaŭ senpagaj, estos varmaj la tutan tagon. La programo daŭros de la 10-a ĝis la 17-a horo.

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/588a2

N-ro 589 (2015-10-08)
La kongresa libroservo amase vendis en Lillo

Kun la vendosumo de € 47 983,75 la Libroservo de UEA atingis dum la 100-a UK en Lillo sian plej bonan kongresan rezulton de pli ol dek jaroj. La plej furora titolo estis la teatraĵo Feliĉas ĉiuj, prezentita sursceneje en la UK. De ĝi vendiĝis 120 ekzempleroj, dum la ofta ĉampiono de la kongresaj libroservoj, la prelegaro de la Internacia Kongresa Universitato, rikoltis 87 aĉetojn. La plej populara kompakta disko estis Kavaliriko de la grupo Kapriol’ (30 ekz.).

Sube estas listigitaj la 20 plej furoraj libroj kaj diskoj. Ne aperas bild- kaj poŝtkartoj, ludoj, glumarkoj, insignoj, skribiloj, ĉemizoj k.s., da kiuj vendiĝis centoj. Multaj varoj estis vendataj kun granda rabato.

120 Feliĉas ĉiuj (C. Sancricca)
87 Internacia Kongresa Universitato 2015 (red. J.A. Vergara)
52 Poŝamiko (B. Allée & K. Kováts)
47 Fabeloj de la mezepoko (A. Striganova)
44 L’espéranto par la méthode directe (S. Marček)
42 Historio de la Esperanta literaturo (C. Minnaja, G. Silfer)
40 Sinonima vortaro de Esperanto (E. Dimov)
40 Lingvomanio (lingvo.info)
40 Kongresaj paroladoj (L.L. Zamenhof)
33 UEA en konscio de esperantistoj (Z. Galor, J. Pietiläinen)
33 Belarta rikolto 2015 (div. aŭtoroj kaj redaktoroj)
32 La templo de l’ suno (Hergé)
30 Esperanto por lernejaj klasoj, vol. 1 (J. Barboza)
30 Krimeo estas nia (K. Kniivilä)
30 Homoj de Putin (K. Kniivilä)
30 Interlingvo inter lingvoj (Red. M. Lipari kaj H. Tonkin)
30 Kavaliriko (KD; Kapriol’!)
29 Interdisciplinary Description of Complex Systems (div. aŭtoroj)
28 La Jaro 2016 (poŝagendo de FEL)
25 Kajto flugas (KD; Kajto)

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/589a2

N-ro 590 (2015-10-15)
Aperis la aktoj de la Esperantologia Konferenco de la Rejkjavika UK

Sub la titolo De esperanta korpuso ĝis islanda lingvopolitiko aperis la aktoj de la 36-a Esperantologia Konferenco, kiu okazis en la 98-a UK en Rejkjaviko en 2013. La volumon redaktis Christer Kiselman kaj José Antonio Vergara. La Esperantologiaj Konferencoj estas organizataj de Centro por Esploro kaj Dokumentado pri Mondaj Lingvaj Problemoj (CED), la esplora branĉo de UEA, kaj ili okazas en ĉiu UK ekde 1978.

En Rejkaviko Eckhard Bick parolis pri la sistemo DeepDict, dinamika retvortaro kreita surbaze de vera lingvouzo, laŭ vortrilatoj statistike ĉerpitaj el grandaj korpusoj. Probal Dasgupta proponis respondon, bazitan sur la teorio de plenvorta morfologio, al la demando kial ankaŭ en la kodigita planlingvo Esperanto, kunmetitaj vortoj havas interpretan gamon pli mallarĝan ol la sintaksa dismetaĵo de iliaj memstaraj lingveroj (ekz. priparoli / paroli pri io).

Usui Hiroyuki detale skizis la pra-sennaciisman programon de japana "ultranaciisto", kiu, sub la influo de ĉinaj anarkiistoj, imagis en 1919 ke Esperanto ludos rolon kiel sola lingvo de plivastigota japana imperio kaj ankaŭ kiel tiu de la tuta mondo. Detlev Blanke faris sisteman trarigardon al la lastatempa interlingvistika kaj esperantologia literaturo. Guðrún Kvaran prezentis la islandan lingvopolitikon, la leĝon pri la islanda lingvo kaj la taskojn de Islanda lingvokonsilio.

De esperanta korpuso ĝis islanda lingvopolitiko, A4-formata kaj plaste kovrumita, havas 78 paĝojn. Prezo ĉe la Libroservo de UEA: €12,00 (plus sendokostoj kaj, en EU, imposto 6%; triona rabato ekde 3 ekz.).

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/590a2

N-ro 596 (2015-11-24)
Esperanto en la 47-a konferenco de ALTE

De la 11-a ĝis la 13-a de novembro okazis en la itala urbo Perugia la 47-a konferenco de la Asocio de Lingvotestistoj en Eŭropo (ALTE), kies institucia membro por Esperanto estas UEA. Zsófia Kóródy, membro de la Komisiono de UEA pri la Ekzamenoj laŭ la Komuna Eŭropa Referenckadro (KER), reprezentis UEA en la konferenco, kies loka organizanto estis la Lingvotesta Centro de la Universitato por Eksterlandanoj de Perugia (Universita per Stranieri di Perugia). La konferenca ĉeftemo estis la certigo de kvalito en la lingvotestado kaj taŭgaj metodoj de kvalitkontrolo. Krom el eŭropaj landoj, partoprenantoj venis ankaŭ el ekster Eŭropo, ĉar ĉiam pli da ekstereŭropaj universitatoj kaj lingvoekzamenaj centroj uzas la KER-sistemon.

Zsófia Kóródy partoprenis aktive en la laborkunsidoj de du specialaj interesgrupoj (SIG). En tiu pri ekzamenoj por junaj lernantoj partoprenis reprezentantoj de naŭ lingvoj, kiuj kun granda intereso aŭskultis ŝian raporton pri lerneja kaj eksterlerneja Esperanto-instruado en la mondo. La laborgrupo pri instruista trejnado traktis ĉefe la instruadon de naciaj lingvoj al migrantoj kaj analizis la uzon de kategori-tabeloj por lingvoinstruistoj laŭ iliaj kvalifiko, sperto, laborjaroj ktp.

Kóródy partoprenis ankaŭ trejnsesion pri la rolo de ekzamenanto ĉe parolaj ekzamenoj kaj pri la analizado de elementoj, kiuj certigas ilian kvaliton. Estis prezentitaj bonaj tabeloj kaj formularoj, kiuj helpas tiun analizadon kaj montras, kiuj psikologiaj, enhavaj, administraj k.a. elementoj estas konsiderendaj por certigi la kvaliton de tiuj ekzamenoj. Raportante pri la konferenco, Zsófia Kóródy ĝojis konstati: "Kaj en la diskutrondoj kaj en la laborgrupoj estis agrable sperti, ke la delegitoj havis bonan opinion pri Esperanto kaj interesiĝis pri ĝia disvastiĝo."

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/596a2

N-ro 598 (2015-12-04)
45-a Internacia Infana Kongreseto invitas!

Lige kun la 101-a UK en Nitro (23-30 julio 2016) okazos samtempe ankaŭ la 45-a Internacia Infana Kongreseto (IIK) en norda Nitro. Ĝia temo estas "Bestoj", ja ĝi okazos en bestokuracista lernejo, kun tre favoraj prezoj por manĝoj kaj loĝigo. Junaj infanoj povus dormi kun siaj gepatroj.

La kongreseton gvidos plurlanda teamo, kies membroj – kiel instruistoj kaj gepatroj – kutimas zorgi pri infanoj kaj adoleskantoj. La programo celas amuzi ĉiujn kaj instigi daŭre paroli Esperanton. Okazos ludoj, ekskursoj, manlaboroj, sportaj aktivaĵoj kaj nepre Esperanto-kursoj; vespere bivakfajro, diskoteko, tabloludoj kaj voĉlegado de libroj. Bonvenas helpantoj kiuj spertas zorgi pri specifaj programeroj.

Rete jam troviĝas informoj kun prezoj, fotoj de la kongresejo, provizoraj programo kaj skipo. En la aliĝilo oni indiku siajn ideojn, hobiojn kaj kontribuojn al la programo. Indas aliĝi plej frue, antaŭ la fino de la unua aliĝperiodo!

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/598a2

N-ro 599 (2015-12-07)
UEA invitas prelegi en la IKU-sesio en Nitro

Kadre de la 101-a UK en Nitro okazos la 69-a sesio de la Internacia Kongresa Universitato. UEA invitas universitatajn profesorojn, docentojn kaj personojn kun simila kvalifiko sendi proponojn pri prelegoj al la sekretario de IKU rete (amri@.spamaĵo?huji.ac.il) aŭ paperpoŝte: prof. Amri Wandel, 767 Makabim, IL-7179901 Modiin, Israelo.

La proponoj alvenu plej laste la 31-an de januaro 2016.

Lige kun IKU okazos studsesio de Akademio Internacia de la Sciencoj (AIS). Kandidatoj por IKU-prelego povas samtempe proponi AIS-kurson, kiu konsistos el la prelego kadre de IKU kaj el du kromaj prelegoj. Oni bv. indiki, ĉu la IKU-propono estu konsiderata ankaŭ kiel AIS-kurso.

La prelegoj estu pri interesaj, allogaj temoj kaj taŭgaj por klera publiko. Aparte bonvenaj estos prelegoj kun rilato al la kongresa temo Socia justeco – lingva justeco, sed bonvenos ankaŭ proponoj pri aliaj temoj. Ĉiu propono enhavu mallongan resumon de la prelego kaj koncizan biografieton de la preleganto – sume ne pli ol unu paĝo. Proponoj kiuj ne estos elektitaj por IKU, povos tamen esti utiligitaj en aliaj kadroj.

Ĉiu preleganto devas esti kongresano de la 101-a UK kaj mem zorgi pri sia aliĝo. Akceptita prelego estos rekompencita per honorario de 260 EUR. Pliaj detaloj kaj antaŭaj prelegoj kaj resumoj troviĝas en la retejo de IKU.

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/599a2

N-ro 600 (2015-12-29)
UEA invitas volontulojn

Iĝu plentempa volontulo en la Centra Oficejo de UEA en Roterdamo. Esti volontulo signifas ne nur grave kontribui al la Esperanto-movado, sed estas samtempe persona pliriĉiĝo. La volontuloj laboras en la koro de la Esperanto-movado – la Centra Oficejo de UEA kaj TEJO, povas kunlabori pri tre interesaj projektoj, partoprenadi aranĝojn kaj kunlabori en la tutmonda medio. La maksimuma daŭro de la volontulado dependas plej forte de la vizaj kondiĉoj, kiel minimumo estas preferinde, ke la volontuloj restu almenaŭ 2 monatojn. Kiel volontulo vi certe lernos memstare labori kaj povos profundigi viajn spertojn, interalie en la sube menciitaj taskoj.

La laboro povos konsisti ekzemple el:

• reprezentado kaj informado dum kongresoj, kunvenoj kaj seminarioj;
• subteno de la organizado de kongresoj, kunvenoj kaj seminarioj;
• ĵurnalistaj aktivaĵoj: uzo de sociaj retoj kaj aliaj iloj por plibonigi la informfluon;
• prizorgi kontaktojn kun membroj, partneroj kaj la ĝenerala publiko;
• asisto en projektmastrumado;
• prizorgo de la arkivoj kaj biblioteko;
• kunlaboro kun la estraranoj kaj aliaj aktivuloj de UEA;
• individuaj projektoj komencitaj de la volontulo;
• tenado de kontakto kun la loka komunumo;
• kreado, prizorgado de retejoj;
• partopreno en la preparado de diversaj gazetaraj materialoj.

La ideala kandidato:

• havu bonan (almenaŭ C1-nivelan) scipovon de Esperanto (legan, skriban kaj parolan); scipovo de aliaj lingvoj estos pozitive konsiderata;
• estu sperta pri komputil-uzado (retpoŝto, interreto, tekstprilaborado, ktp);
• estu preta aktive kunlabori kun aliaj aktivuloj.

La volontuloj eklaboros plej frue en majo 2016 por prefere unu jaro, tamen eblas interkonsenti pli malfruan komencon (ĝis septembro), kaj ankaŭ pli mallongan volontuladon. Ili ricevos poŝmonon kaj manĝmonon.

Se vi volas kandidatiĝi, sendu retpoŝte (volontuloj@.spamaĵo?co.uea.org) jenajn dokumentojn (en Esperanto):

• vivresumon (priskribantan viajn studojn, kursojn, spertojn movadajn kaj ekstermovadajn, ktp);
• motiviĝan leteron (priskribantan kial vi volas volontuli, kiaj taskoj estas plej proksimaj al vi, plej entuziasmigas vin, kaj kiam vi povos komenci la volontuladon);
• informon pri la viza situacio de la kandidato por volontuli en Nederlando;
• laŭeble pruvilojn de la supre postulataj kapabloj;
• laŭeble rekomendletero(j)n, ekz. de landa Esperanto-organizaĵo.

La limdato por sendi vian kandidatiĝon estas la 10-a de januaro 2016, ĝis la 23:59 laŭ la horzono de la Centra Oficejo. Do, ne maltrafu la ŝancon!

Se vi havas aldonajn demandojn pri la programo, ne hezitu demandi (volontuloj@.spamaĵo?co.uea.org)!

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/600a2

N-ro 577 (2015-06-09)
UEA havas jam pli da membroj ol en 2014

Kun kresko de 124 membroj UEA haltigis pasintjare la falon en sia statistiko kaj registris entute 5027 individuajn membrojn. Ĉi-jare la nombro kreskas ankoraŭ pli forte kaj jam komence de junio superis la definitivan pasintjaran nombron. La 7-an de junio estis registritaj jam 5050 membroj. Tio estas 545 pli multe ol en la sama tago pasintjare.

La ĉi-jara kresko sekvas ĉefe el la populareco de la 100-a UK en Lillo, al kiu ĝis la komenco de junio jam aliĝis preskaŭ same multe da kongresanoj kiel al la tri antaŭaj UK-oj sume. Tiun t.n. kongresan efikon kaŭzas tio, ke la kongreskotizoj estas malpli altaj por tiuj, kiuj aliĝas al UEA minimume kiel Membro kun Jarlibro. Entute 775 kongresanoj de la Lilla UK ne membris en UEA pasintjare sed kotizis ĉi-jare. Tamen, UEA povis bonvenigi inter siaj membroj ankaŭ 380 esperantistojn, kiuj ne aliĝis al la UK.

Kiu ankoraŭ ne (re)membriĝis en UEA por 2015, povas daŭre fari tion. Plej facile tio eblas per la reta aliĝilo.

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/577a3

N-ro 578 (2015-06-19)
Szymborska en Oriento-Okcidento


Mi inventas la mondon estas la 50-a titolo kiu aperas en la Serio "Oriento-Okcidento". La kolekto de poemoj de Wisława Szymborska estas ĵus eldonita de Bjalistoka Esperanto-Societo kaj Podlaĥia Libraro Łukasz Górnicki.

Wisława Szymborska (1923–2012) estis pola poetino, eseistino kaj tradukistino, kiu en 1996 ricevis la Nobel-premion pri literaturo. Ŝiaj verkoj apartenas al la plej ofte tradukitaj en la pola literaturo. En la laŭdparolado ĉe la Nobel-premia ceremonio ŝi estis prezentita kiel "reprezentanto de la nekutima pureco kaj forto de poeta rigardo", ĉar ŝia poezio estas "respondo al vivo, maniero de vivo kaj laboro pri vorto kiel penso kaj sentemo".

La 339-paĝa Mi inventas la mondon estas la unua poemaro de Szymborska en Esperanto. La poemojn el la tuta periodo de ŝia verkado (1945–2012) elektis kaj enkondukis Wojciech Ligęza, kaj tradukis Tomasz Chmielik, István Ertl, Danuta Kowalska, Lidia Ligęza, Kris Long, Adam Łomnicki, Martyna Taniguchi kaj Włodzimierz Wesołowski. La libron akompanas la teksto de la parolado de Szymborska ĉe la transdono de la Nobel-premio.

La bele bindita libro estas aĉetebla ĉe la Libroservo de UEA kontraŭ 20,70 eŭroj (plus sendokostoj kaj, por klientoj el EU, imposto je 6%). En la Serio "Oriento-Okcidento" diversaj eldonejoj aperigas sub aŭspicioj de UEA verkojn aparte gravajn kaj reprezentajn de nacilingvaj literaturoj. Per la eldonserio la esperantistoj kontribuas al la Programo de Unesko por Reciproka Studado kaj Aprezado de Kulturoj.

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/578a3

N-ro 584 (2015-08-04)
UEA premiis dek du elstarajn agantojn

En la Solena Fermo de la 100-a Universala Kongreso en Lillo estis anoncitaj la nomoj de 12 ricevantoj de Diplomo pri Elstara Agado kaj de Diplomo pri Elstara Arta Agado. Tiuj diplomoj estas aljuĝataj de la Estraro de UEA ekde la jaro 2007. Jen la ĉi-jaraj distingitoj:

Diplomo pri Elstara Agado:

Richard DELAMORE (Aŭstralio) pro la realigo de la reta Esperanto-Televido;
DOI Chieko (Japanio) pro longtempa redaktado de "Esperanto en Azio";
Ilona KOUTNY (Pollando) pro la gvidado de la Interlingvistikaj Studoj ĉe la Universitato A. Mickiewicz en Poznano;
Birthe LAPENNA (Danio) pro konservo de la la materialoj pri la Montevidea rezolucio k.a. dokumentoj de Ivo Lapenna ĉe la Dana Ŝtata Arkivo;
Ĵak LE PUIL (Francio) pro la eldonado de la revuo "La KancerKliniko" ekde 1976;
Ana MANERO (Hispanio) pro la gvidado de la projekto Bitoteko de Hispana E-Federacio;
Chuck SMITH (Germanio) pro la realigo de la Esperanto-kurso en Duolingo;
László SZILVÁSI (Hungario) pro informa kaj ĵurnalisma Esperanto-agado;
Francisco L. VEUTHEY (Nederlando) pro la realigo de 75 filmoj por la Reta Kinejo de UEA;
Esperanto-redakcio de Ĉina Radio Internacia pro la organizado de Esperanta Filmfestivalo.

Diplomo pri Elstara Arta Agado:

Rogener PAVINSKI (Brazilo) pro kontribuado al la muzika E-kulturo;
WANG Chongfang (Ĉinio) pro esperantigado de ĉina literaturo kaj pro vortara laboro;

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/584a3

N-ro 585 (2015-08-07)
Zamenhof-letero por 1100 eŭroj en la aŭkcio en Lillo

La tradicia kongresa aŭkcio atingis unu el la plej bonaj rezultoj en sia historio. Sub la verva gvido de Humphrey Tonkin en la plenplena salono Lapenna kolektiĝis entute 4025 eŭroj. Pli bonan rikolton, 4528 eŭroj, oni atingis nur en la 83-a UK en Montpeliero en 1998. Kun 3579 euroj la aŭkcio de la 94-a UK en Bjalistoko en 2009 estas sur la tria loko.

Kiel atendite, plej altpreze estis vendita letero, per kiu L.L. Zamenhof kaj Klara Zamenhof dankis al ges-roj Arnhold pro ilia gastigado dum la 4-a UK en Dresdeno en 1908. En febra konkurso inter multaj interesatoj la letero fine estis vendita por 1100 eŭroj. La dua plej kosta aŭkciaĵo estis la honoro esti registrita kiel kongresano n-ro 1 en la 101-a UK en Nitro. Por ĝi necesis pagi 210 eŭrojn. La Kongresa Libro de la 7-a UK en Antverpeno en 1911 kostis 150 eŭrojn, dum la plej malnova aŭkciaĵo, Langue internationale Esperanto. Manuel complet, de Louis de Beaufront el 1899, kun lia aŭtora dediĉo al generalo Sebert, vendiĝis por 140 eŭroj. Por la raporto de L. Couturat kaj L. Leau pri la laboroj de la misfama Delegitaro, Compte rendu des travaŭ du Comité (15-24 oct 1907), necesis pagi 120 eŭrojn. Komuna foto de la kongresanaro de la unua UK en 1905 kaj la bindita volumo de La Revuo de la periodo septembro 1911 - aŭgusto 1912 atingis po 110 eŭrojn.

La rezulto de la aŭkcio iras favore al la Volontula Fondaĵo de UEA, escepte de 60 eŭroj kiel kontribuo al memorŝildo pri Gaston Waringhien en la liceo, kie li iam laboris kiel instruisto. Identa ŝildo estis inaŭgurita en la kongresa semajno ĉe lia naskiĝdomo.


Plurcentkapa aŭkcia publiko en la salono Lapenna.
Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/585a3

N-ro 589 (2015-10-08)
Helpo de Biblioteka Apogo Bachrich al ok bibliotekoj

La fondaĵo "Biblioteka Apogo Honore al la Geedzoj Maria kaj Johano Bachrich", kiun UEA starigis pasintjare per donaco de la gefiloj de ges-roj Bachrich, disdonis 1 500 eŭrojn kiel siajn ĉi-jarajn subvenciojn. La fondaĵo asignis subvenciojn al 8 el 11 petintoj. La Libroservo de UEA jam ekspedis al la sukcesintoj librojn aŭ aliajn eldonaĵojn laŭ iliaj dezirlistoj.

Subvencion ricevis Biblioteko Carlos Domingues de Brazila Esperanto-Ligo (€ 180), Bulgara Esperanto-Asocio (€ 191), Esperanto-biblioteko en Rumonge (Burundo; € 377), Biblioteko de Ĉeĥa Esperanto-Asocio en Svitavy (€ 133), Filipina Esperanto-Junularo (€ 157), Dokumenta Esperanto-Centro (Kroatio; € 145), Esperanto Nicaragua (€ 158) kaj Biblioteko de "La Ondo de Esperanto" (Rusio; € 156).

La Biblioteka Apogo Bachrich daŭrigas la tradicion de la iama Biblioteka Apogo Thorsen, kies bonhavon donacis ges-roj Roma kaj Poul Thorsen kaj kiu subtenis Esperanto-bibliotekojn ekde 1997 ĝis 2011.

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/589a3

N-ro 598 (2015-12-04)
Malferma Tago de adiaŭoj kaj jubileoj

75 partoprenantoj el 14 landoj ĉeestis la 43-an Malferman Tagon de la Centra Oficejo de UEA sabaton, la 28-an de novembro. Kiel tradicie, ĝin komencis Ionel Oneţ per prezentado de novaĵoj de la Libroservo de UEA. Apartan prilumon ricevis la plej freŝa el ili, Tamen ĝi moviĝas!, la tria volumo de eseoj premiitaj en la Belartaj Konkursoj, pri kiu rakontis ĝiaj redaktoroj Michela Lipari kaj Humphrey Tonkin. Jam prezentita estis ankaŭ novaĵo, kiu ankoraŭ ne aĉeteblis sed baldaŭ aperos, nome reviziita eldono de la jam klasika verko La danĝera lingvo, pri kiu parolis ĝia aŭtoro Ulrich Lins.

En sia lasta Malferma Tago kiel la Ĝenerala Direktoro de UEA Osmo Buller unuafoje mem kontribuis al la programo montrante erojn el sia kolekto de bildkartoj pri la strato Nieuwe Binnenweg. Li komencis per bildoj pri la unua domo ĉe la placo komence de la strato, kie la Centra Oficejo ekfunkciis en 1955, kaj finis per bildoj pri la ĉirkaŭo de la nuna domo en Nieuwe Binnenweg 176.

Lige kun la 70-a datreveno de la fondo de UN, Humphrey Tonkin prelegis pri la temo UN ĉe la sojlo de nova epoko. Li traktis precipe la Celojn por Daŭripova Evoluigo por la periodo 2015-2030 kaj vekis viglan diskuton pri tio, kiel la Esperanto-movado kontribuu al tiu programo. La ĉeforganizanto de la 52-aj Baltiaj Esperanto-Tagoj en la litova Birštonas (2-10 julio 2016), Povilas Jegorovas, parolis pri la historio de tiu aranĝo, siatempe tre grava por la sovetia movado kaj daŭre populara internacie. Barbara Pietrzak konatigis la ĉeestantojn kun la Pola RetRadio en Esperanto, kiu du-tri tagojn pli frue jubileis per la realigo de sia 500-a elsendo. Sekvis la filmo Reveno al Finnlando de Roman Dobrzyński pri polo, kiu dum la 2-a mondmilito kiel kaptito de la germana armeo kunkonstruis fervojon en Norda Finnlando kaj en 1990 revenis por revidi la saman lokon kaj vilaĝanojn, kiuj helpis lin. Dum la lasta horo de la programo la publiko povis fari demandojn al Osmo Buller pri lia vivo kiel esperantisto kaj oficisto de UEA.

Kun la vendosumo de 2126 eŭroj la Libroservo de UEA spertis tre bonan tagon. Ne surprize pleje furoris la esearo Tamen ĝi moviĝas!, de kiu vendiĝis 26 ekzempleroj. Sekvis Poŝamiko (16), Beletra Almanako n-ro 24 kaj Tuj apude (po 12), kaj la esearo Interlingvo inter lingvoj (10). Entute la nuna jaro estas sukcesa por la Libroservo, ĉar en la Malferma Tago ĝiaj tutjaraj vendoj jam superis 100 000 eŭrojn, unuafoje de post 2008. Krome, du tagojn poste ĝi havis rondan jubileon, ĉar ĝi ricevis la dekmilan mendon pere de sia reta katalogo ekde la komenco en marto 2004. La mejloŝtonan retan mendon n-ro 10 000 faris la libroservo de Dana Esperanto-Asocio, kiu ricevis pro tio donaceton.

En la Libroservo (foto: Clay Magalhães).

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/598a3

N-ro 578 (2015-06-19)
Biblioteka Apogo Bachrich atendas subvencipetojn

UEA disdonos por la dua fojo subvenciojn el la Biblioteka Apogo Maria kaj Johano Bachrich por helpi pliriĉigi kolektojn de Esperanto-bibliotekoj. La komenca kapitalo (USD 20 000) de tiu speciala fondaĵo estis donacita de la gefiloj de ges-roj Bachrich pasintjare. La eminenta venezuela esperantisto Johano Bachrich (1921-2005) estis Honora Membro de UEA kaj longtempa motoro de Venezuela Esperanto-Asocio. Ankaŭ lia edzino Maria (1936-2011) estis esperantisto.

Biblioteka Apogo Bachrich povas subteni Esperanto-bibliotekojn, kiuj ne estas financataj de ŝtata, urba aŭ alia ne-movada instanco. La subvencioj estas uzeblaj por akiri librojn aŭ aliajn varojn, kiuj estas aĉeteblaj ĉe la Libroservo de UEA.

Por peti subvencion, oni sendu priskribon pri la biblioteko kaj liston de dezirataj libroj aŭ aliaj varoj, ordigitaj laŭ prefero. La petoj atingu la Centran Oficejon de UEA ĝis la 30-a de aŭgusto 2015 papere (Nieuwe Binnenweg 176, 3015 BJ Rotterdam, Nederlando) aŭ retpoŝte (direktoro@.spamaĵo?co.uea.org).

Mallonga ligilo por tiu ĉi komuniko: uea.org/gk/578a4

El Gazetaraj Komunikoj

Elekto de komitatanoj B de UEA: kandidatiĝu!
Gazetaraj Komunikoj n-ro 991 (2021-10-23)

Elektoj en UEA
Gazetaraj Komunikoj n-ro 801 (2019-05-10)

Ok kandidatoj en elekto de kvin komitatanoj B
Gazetaraj Komunikoj n-ro 791 (2019-03-31)

Elekto de komitatanoj B de UEA: kandidatiĝu!
Gazetaraj Komunikoj n-ro 766 (2018-11-19)

Ok kandidatoj en elekto de ses komitatanoj B
Gazetaraj Komunikoj n-ro 608 (2016-03-04)

Ĉiu Gazetara Komuniko de UEA estas libere uzebla laŭ la Permesilo CC BY 4.0.
 
Supren
UEA, 2021